پژوهش های ایرانی. اسناد نام خلیج فارس میراثی کهن و جاودان

Mare de Persia -Sinus Persici- Persico mare- . Mare Persio-persian gulf

بقا و پایداری هر جامعه به سیستم قضایی آن است.

دی. ۳۰ اجتماعیسیاسی بدون دیدگاه

رئیس دیوان عالی ایالت بلوچستان پاکستان :

پاکستان متعهد به ریشه کن کردن ترور و خشونت است

دیدار استاندار خراسان رضوی با پاکستان
شناسهٔ خبر: ۳۸۸۱۱۱۰ – چهارشنبه ۲۹ دی ۱۳۹۵ – ۱۸:۵۱

مشهد ـ رئیس دیوان عالی ایالت بلوچستان پاکستان گفت: کشورم متعهد به ریشه کن کردن خشونت و ترور است و در این راستا باید همکاری ها توسعه یابد.

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از پایگاه اطلاع  رسانی استانداری خراسان رضوی، محمد نور مسکانزی در دیدار با استاندار خراسان رضوی در مشهد اظهار کرد: گروهک های تروریستی همچون داعش با سوء استفاده از افکار مردم، نام مقدس مسلمان را بر خود نهاده اند و اذهان مردم دنیا را مغشوش می کنند.

وی اظهار کرد: جهان اسلام باید این هرج و مرج ها را ریشه یابی کند و با تقویت همبستگی ها در راستای تحکیم روابط مسلمانان اقدام کند.

رئیس دیوان عالی ایالت بلوچستان پاکستان با بیان اینکه اسلام در یک کلمه یعنی عدالت، افزود: شکی نیست که اقدامات فرهنگی نیاز امروز جامعه است ولی بقا و پایداری هر جامعه به سیستم قضایی آن است.

وی از تبادل تجارب و هیات های قضایی استقبال و عنوان کرد: با توجه به اشتراکات، مرز مشترک و حضور اتباع دو کشور در جمهوری اسلامی ایران و پاکستان، آشنایی با سیستم قضایی دو کشور ضروری است.

علیرضا رشیدیان، استاندار خراسان رضوی هم در این دیدار گفت: استقلال دستگاه قضایی در جمهوری اسلامی ایران و نیز پاکستان سهم به سزایی در مدیریت و تاثیرگذاری در مقابله با حوادث و استقرار عدالت دارد.

وی افزود: در شرایطی که گروه های تکفیری و تروریستی با اقدامات ضد انسانی خود سعی در ارائه چهره ای خشن و غیر واقعی از اسلام دارند، ظهور و بروز عدالت راستین، نقش مهمی در خنثی کردن توطئه های آنان دارد.

رشیدیان با تاکید بر لزوم همکاری های حقوقدانان مسلمان در راستای معرفی مکتب حقوقی اسلام، گفت: انتخاب مشهد به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام فرصت مناسبی برای تحقق این مهم است.

وی تبادل هیات های قضایی، نشست های تخصصی و مشترک بین دو کشور را زمینه ساز تبادل تجارب موفق و تقویت همکاری ها در حوزه های حقوقی دانست و بر استمرار آن تاکید کرد.

استاندار خراسان رضوی با یادآوری سطح مطلوب روابط دو کشور، اظهار کرد: این روابط همواره بر اساس منافع مشترک و احترام متقابل استوار بوده و ما پاکستان را دوست نزدیک خود می‌دانیم.

وی مزیت‌های منحصر به فرد استان را یادآور شد و گفت: خراسان رضوی به لحاظ جمعیت و وسعت جزو استان‌های مهم و پهناور کشور به شمار می‌رود و با اقتصادی قوی دارای ظرفیت‌های فراوانی در حوزه‌های گردشگری، صنعت، معدن و کشاورزی است.

رشیدیان از وجود بارگاه ملکوتی امام رضا (ع) به عنوان عظیم‌ترین ظرفیت فرهنگی کشور یاد کرد و گفت: مشهد مقدس خاستگاه شیعیان جهان و کانون توجه مشتاقان اهل بیت عصمت و طهارت(‌ع) است و این فرصت مهم باعث شده که استان سالانه پذیرای حدود ۲۷ میلیون زائر از اقصی نقاط ایران و جهان باشد که دو میلیون نفر آن‌ها را زائران خارجی تشکیل می دهند.

وی با تقدیر از پیگیری موضوع تردد ایمن زائران پاکستانی، افزود: تامین امنیت مرز مشترک و جلوگیری از تحرکات گروهک های تروریستی در مناطق مرزی با جدیت از سوی این کشور دنبال شده و خوشبختانه شاهد کاهش این گونه فعالیت ها هستیم.

استاندار خراسان رضوی با بیان اینکه مرزهای دو کشور همواره مرز صلح و دوستی بوده بر تقویت وحدت بین دو کشور و تمرکز مبارزه همه جانبه با گروه های افراطی و تروریستی تاکید کرد.

وی گفت: تحولات اخیر در منطقه ضرورت تمرکز خاص و همکاری های مشترک در مقابله با فعالیت های تروریستی را بیش از پیش افزایش می دهد.

رشیدیان افزود: با توجه به سابقه همکاری های گذشته دستگاه های امنیتی دو طرف، امروز ضرورت دارد این همراهی و همکاری بیش از پیش رشد یابد.

وی با تاکید بر این که افراطی گری یک پدیده ی وارداتی است خاطر نشان کرد: باید با تقویت همبستگی، این بلا را از جهان اسلام دور کنیم.

گفتنی است رئیس دیوان عالی ایالت بلوچستان پاکستان در سفر به مشهد با مقامات قضایی استان خراسان رضوی دیدار و گفت و گو کرد و از بناهای تاریخی این شهر نیز دیدن کرد.

 


جشن ملی قنات در گناباد شهر کاریزهای کهن

جشن ملی قنات در گناباد شهر کاریزهای کهن

Ajamدکتر عجمساعت آبی زیبد zibad W.Clock

برگزاری جشن جهانی شدن قنات قصبه(کاریز کیخسرو)

 

روز ۱۴ بهمن ۱۳۹۵ آیین های جشن ملی قناتهای ایرانی یا پرشن کنات(پرشن کاریز)  در گناباد با حضور مقامات کشوری و استانی و تعدادی از میهمانان خارجی برگزار شد.  شرکت کنندگان ابتدا بر مزار شهدای گمنام و مرقد زاهد مشهور گنابادی بنام  محمد تقی بهلول عارف  گنابادی

همایش قنات

حضور یافتند  و از قنات قصبه، مسجد جامع، موزه مردم شناسی و باستان شناسی و روستای تاریخی ریاب بازدید کردند. همچنین بزرگ ترین زنجیره انسانی با هدف حمایت از کاریزهای  ایران با حضور ۶۰۰ نفر در گناباد تشکیل شد. پروژه بیابان زدایی و مقابله با گرد و غبار در شهرستان گناباد نیز با کاشت نهال توسط معاون رئیس جمهور به طور رسمی آغاز شد. لوح ثبت جهانی قنات قصبه در این مراسم رونمایی شد.

با ثبت جهانی ۱۱ کاریز  ایرانی، ۳۰۰ میلیارد ریال ردیف بودجه ای از سوی سازمان جهانی یونسکو برای مرمت و ساخت زیرساخت های این قنوات در نظر گرفته شده است و علاوه بر آن، در سال آینده نیز بودجه ای برای این قنوات پیش بینی شده است. محمدحسین طالبیان در حاشیه مراسم ملی جهانی شدن قنات قصبه گناباد قنات افزود: اگر نیاکان ما قنات ها  را حفر نمی کردند، در جنوب خراسان اصلا زیستی وجود نداشت. وی بابیان این که هم اکنون ۳۷ هزار رشته قنات در کشور وجود دارد، تصریح کرد: در حال حاضر تنها ۱۱ رشته کاریز به صورت مشترک و در قالب قنات های ایرانی ثبت جهانی شد که محوریت ثبت جهانی این ۱۱ رشته قنات با کاریز  قصبه گناباد بود. وی اظهار کرد: قنات های ایران حاصل دست رنج اجداد ما در سراسر کشور بوده است. اکثر کاریزها  در مکان های بیابانی ایجاد شده و دارای ساختار و فناوری پیچیده و ویژه ای است، لذا نوع مهندسی قنوات، کارشناسان یونسکو را بر ثبت جهانی این آثار متقاعد کرد. وی افزود: قنات قصبه گناباد به عنوان مادر قنات های ایران یکی از پدیده های خارق العاده بوده که توسط نیاکان ما خلق شده است.وی با اشاره به این که مطالعات اولیه برای ایجاد زیرساخت گردشگری قنات های ایرانی به یونسکو ارسال شده، افزود: با توجه به عظمت مهندسی در قنات قصبه گناباد طی سه ماه آینده طرح مطالعاتی جامع برای این قنات تهیه و به سازمان یونسکو ارسال می شود.

تبدیل به جاذبه مهم گردشگری کشور

تصویر کاریز رهن گنابادajamGonabadRahn

رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور نیز پنجشنبه گذشته در مراسم جشن ملی ثبت قنات قصبه گناباد و ۱۰ قنات ایرانی دیگر در فهرست میراث جهانی یونسکو ، با بیان این که قنات قصبه گناباد با توجه به ظرفیت های خاص خود، باید به جاذبه مهم گردشگری کشور تبدیل شود، گفت:  باید مراقبت و حفاظت از این اثر جهانی به عنوان یک اصل موردتوجه قرار گیرد و علاوه بر حفاظت از قنات، باید از این بستر به عنوان یک ظرفیت گردشگری استفاده شود. دکتر زهرا احمدی پور افزود: قنات قصبه از مهم ترین آثار تاریخی است که باید از آن برای رونق گردشگری استفاده کرد؛ بر همین اساس طرح گردشگری قنات قصبه گناباد به زودی اجرایی می شود.  این میراث متعلق به شماست و با ثبت جهانی آن قنات قصبه در دنیا شناخته شده است که بر توسعه و رونق گردشگری این منطقه تأثیر می گذارد.  باید زیرساخت های گردشگری در اطراف قنات ایجاد شود تا قنات قصبه به مقصدی برای جذب گردشگران داخلی و خارجی تبدیل شود. رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور تقویت اقامتگاه های بوم گردی را یکی از اولویت های سازمان میراث فرهنگی در حوزه اقتصاد مقاومتی عنوان کرد و افزود: اقامتگاه های بوم گردی نقش مهمی در تحول صنعت گردشگری کشور دارد. چرا که این گونه اقامتگاه ها با رعایت شرایط زیست محیطی، باعث فعال شدن اقتصاد خانواده، محل و اشتغال جوانان می شود.

ایران، مهد قنات های جهان

File:میراب زیبد گناباد.jpg

تصویری از ساعت ابی کاریز زیبد گناباد. ساعت آبی قدیمی ترین تکنیک در سنجش زمان

انجمن میراث فرهنگی زیبد( ۱۲ رخ ) در بازسازی شیوه کار  ساعت آبی (پنگان) و تعیین  سهام و زمان انتقال آب از یک باغ به باغ دیگر شیوه اجدادی را در صحنه  جشن بازسازی کردند که مورد توجه حضار قرار گرفت.

معاون آب و خاک وزیر جهاد کشاورزی علی مراد اکبری گفت: ایران مهد قنات های جهان است که حدود ۸ میلیارد مترمکعب آب از این قنوات خارج می شود و با این میزان آب می توان ۸۰۰ هزار هکتار اراضی کشاورزی را آبیاری کرد و با به کارگیری یک سیستم مدرن آبیاری زیرسطحی در قنوات گناباد به ویژه قنات قصبه، می توان کشاورزی این شهرستان را که سال ها دچار خشکسالی شده است متحول کرد.

جاذبه های تاریخی گناباد مقصد خوب گردشگری زوار پاکستانی

سرکنسول جمهوری اسلامی پاکستان در مشهد که در جشن ملی قنات در گناباد حضور داشت گفت : جاذبه های تاریخی و فرهنگی و مذهبی  گناباد مقصد خوب گردشگری زوار و مسافران پاکستانی است.

یاور عباس، افزود: حدود نیم میلیون زائر پاکستانی سالانه از طریق سیستان و بلوچستان و خراسان جنوبی و مسیر گناباد به مشهد سفر می کنند که کمتر شناختی از ظرفیتهای تاریخی و مذهبی گناباد  دارند.

وی از قنات جهانی قصبه گناباد  و  مرقد امام زاده عابد مرقد برادر امام رضا ع به عنوان یک جاذبه بسیار خوب برای جذب گردشگر یاد کرد و ثبت جهانی آن را فرصتی بسیار مهم برای توسعه گردشگری و رونق اقتصادی در این شهرستان دانست.

وی با اشاره به وجود قناتهای متعدد در پاکستان و از جمله ایالت بلوچستان این کشور گفت: کشورهای صاحب قنات از نظر فرهنگ و تمدن به هم شبیه هستند و در مناطقی واقع شده اند که اقلیم خشک و نیمه خشک و بارندگی کمی دارند و در نتیجه نوع زندگی در این مناطق نشان دهنده سخت کوشی مردم آنها است.

سرکنسول و کنسول جمهوری اسلامی پاکستان از آثار مذهبی و تاریخی  گناباد، کاخک و  قلعه زیبد محل کشته شدن یزدگرد سوم در جنگ نیزک ترخان  و جنگ دوازده رخ  بازدید نمود.

در چهلمین جلسه کمیته میراث جهانی سازمان یونسکو در تیرماه امسال در استانبول ترکیه، قنات قصبه گناباد از استان خراسان رضوی به همراه قناتهای بلده خراسان جنوبی، زارچ و حسن آباد مشیر مهریز در یزد، جوپار کرمان، اکبرآباد و قاسم آباد بروات و ابراهیم آباد در استان مرکزی به ثبت جهانی رسید.

کاخک

قنات قصبه گناباد به عنوان تنها اثر ثبت شده استان خراسان رضوی در فهرست آثار جهانی یونسکو با سابقه بیش از ۲۵۰۰ سال به عنوان قدیمی و عظیم ترین قنات کشور و شاهکار تاریخ تمدن بشر در تامین آب و چشم انداز توسعه گردشگری در منطقه مطرح است.

کاریز کیخسرو گناباد (قصبه شهر) به طول ۳۳۱ هزار و ۳۳ متر در یک رشته اصلی به نام قصبه و چهار رشته منشعب به نام دولاب کهنه، دولاب نو، رشته فرعی اول و رشته فرعی دوم قصبه جریان دارد.

رشته اصلی این قنات که ۱۳۱ هزار و ۳۵ متر طول دارد در امتداد دره پرآب خانیک حفر شده و عمق مادر چاه آن نیز بیش از ۲۰۰ متر است.

بقایای قلعه زیبد از دوره یزدگرد سوم

parssea.org AJAMزیبد

 

قطعه سفال های پراکنده در اطراف دهانه چاه های این رشته قنات حاکی از این است که رشته قصبه واقع در کانال اولیه اصلی قنات در زمان هخامنشیان حفر شده و به دنبال آن رشته های دیگر قنات در مواقع خشکسالی در طول سالیان بعد از آن حفر شده اند.

 

شهرستان گناباد در فاصله ۲۷۸ کیلومتری جنوب مشهد واقع است.


از شط العرب زیبا کلام تا اروند رود فردوسی

از شط العرب زیبا کلام تا اروند رود فردوسی

IMG_3124
از شط العرب زیبا کلام تا اروند رود فردوسی

انچه که دکتر زیبا کلام در مورد اروند و شط العرب نوشتند خیلی از منطق مداراگرایانه ایرانی بدور نیست البته مقایسه این نام با نام کهن خلیج فارس از سوی استاد همانندیکسان دانستن خروار با مثقال است. شط العرب در دوره عثمانی رایج شد و قبل از معاهده ارزنه روم چنین نامی در مکتوبات عربی وجود ندارد حال آنکه دستِ‌کم در «شاهنامهء فردوسی» بارها این رود را با نام اروند یادکرده و از جمله: «به اروندرود اندر آورد روی/چنان چون بود مرد دیهیم جوی» یا «اگر پهلوانی ندانی زبان /بتازی تو اروند را دجله خوان!» یا در داستان سیاوش: « به جیحون گذر کرد و کشتی نجست/ به فر کیانی و رای درست / بسان فریدون کز اروندرود /گذشت و به کشتی نیامد فرود» و از جمله کتب دیگر در در نزهت القلوب . حمدالله مستوفی (قرن هشتم هجری) آمده‌است: «… چندانکه در عمود شط دجله چندان آب نمی‌ماند که کشتی تواند رفت و در زیر دیه مطاره فواضل این آبها و آب فرات از بطایح بیرون می‌آید و آب‌هایی که از خوزستان در می‌رسد با آن جمع گشته و در زیر بصره به دریای فارس می‌ریزد و طول این رود سیصد فرسنگ باشد. فرس آن را اروند رود خواند چنان‌که فردوسی می‌گوید در شاهنامه فریدون چو بگذشت از اروندرود/ همی داد بخت شهی را درود» .http://parssea.org/?p=377
برای رودخانه های منتهی به خلیج فارس نام هایی مانند فرات -دجله – کارون قارون و بحر بصره و بحر عذب (گوارا) در مقابل بحر ملح(خلیج فارس) در اسفار بکار رفته . ختم کلام نظر به توصیه سازمان ملل اصراری بر حذف نام مورد نظر آنها نداریم اما مشکل اصلی در اینجا است که در تمام نیم قرن گذشته تا کنون که عربها میلیاردی برای تغییر نام خلیج فارس هزینه کردند جناب زیبا کلام حتی یکبار و در حد یک جمله هم از قدمت نام چند هزاره خلیج فارس دفاع نکردند و حال چگونه مدافع شط العرب شده اند!! .
 دکتر عجم مشاور حقوقی مرکز مطالعات خلیج فارس


 

ریشه های افراط گرایی و اینده سیاسی منطقه خاورمیانه

ریشه های افراط گرایی و اینده سیاسی منطقه خاورمیانه

همانطور که فواد عجمی در سال ۲۰۰۳ گفته بود : مشکلات خاورمیانه تمام شدنی نیست. آرامش و صلح پایدار در خاورمیانه به خواب و خیال شباهت دارد.  جهل و تعصب و عدم توسعه یافتگی سیاسی و فرهنگی  و ترویج ایدوئولوژی های خشونت آمیز آمیخته با مذهب از بخش عمده خاورمیانه جهنمی بزرگ ساخته است که به این سادگی رهایی از هزینه های آن ممکن نیست. هزینه ای که جهالت و تعصب بخشی از جامعه  و اختلافات فرقه ای تاریخی آن و دخالتهای نا متوازن خارجی آن را ایجاد کرده است. مردم هر روز را که شروع می کنند انتظار شنیدن اخبار ناگوار از منطقه خاورمیانه را دارند اخبار انفجار و حمله و تخریب خبرهای خیلی عادی خاورمیانه شده است. ریشه این خشونت ها در کجا است. بعضی ریشه های افراط گرایی را که البته میزان و درجه اهمیت آنها می تواند مورد مناقشه و اختلاف باشد را می توان اینگونه برشمرد:

الف – ریشه های افراط گرایی

  1. ریشه های فکری: در برداشت های غلط و سطحی وایدیولوژیکی از فقه دینی و جهادی و برداشت های بر اساس منافع قومی و قبیله ای و سیاسی و دیگری آموزشهای سطحی دینی و مذهبی در مدارس و مساجد .
  2. ریشه های تاریخی

– اختلافات شاخه های مذهبی و فکری مسلمانان و تعصبات تفسیری مفسران قدیمی-  مقدس سازی و الگو سازی رفتارهای صدر اسلام بدون توجه به ضرورتهای عصر با برداشتهای قومی و قبیله ای و مذهبی و توسل به تاریخ پر از جنگ منطقه با پوشش مذهبی.

  1. عوامل تحریک کننده و تقویت کننده :
  • شرایط اجتماعی و اقتصادی، بیکاری، بی عدالتی و شکاف طبقاتی و ناامیدی ها و سرخوردگی های جوانان منطقه.

– رقابت های فرقه ای قومی و قبیله ای منطقه ای

– دخالت قدرتهای خارجی و استعماری در منطقه ناملایمات باقی مانده از استعمار و استعمار زدایی

– تشکیل دولت اسرائیل در مرکز جغرافیایی اسلام و تبعات ناخوشایند سلسله وار بعدی

– اعلام مغرورانه و استکباری نظم نوین آمریکائی و ناراحتی مسلمانان از سیاست هژمونیستی آمریکا برای سلطه فرهنگی بر جهان اسلام

– نوع نگرش نفرت پراکنی و تحلیل حوادث بصورت سیاه و سفید در بعضی از مساجد وشبکه های اجتماعی،  باور عمیق مردم خاورمیانه به تئوری توطئه

راه حل های طرح شده

  1. سرمایه گذاری کشورهای ثروتمند خلیج فارس در کشورهای فقیر و ایجاد اشتغال برای جوانان مسلمان در آفریقا و کشورهای  مسلمان با معضل بیکاری
  2. راهکارهای پیشنهادی علمای دینی میانه رو جدی گرفته شود و از کمک و مساعدت علما و رهبران دینی استفاده شود.
  3. ایجاد کلاس های درس اجباری در مساجد و مدرسه های دینی در خصوص وحدانیت انسان و ادیان و تسامح و مدارای دینی از نظر ادیان مختلف.
  4. تقویت امامان جمعه و مساجد که مشی میانه رو و عقلانی دارند.
  5. ایجاد شبکه های معنوی دینی که صرفاً بر وحدت ادیان و وحدت انسان تکیه می کند.
  6. پرهیز دادن جوانان از اندیشه های افراطی بر اساس تعالیم ادیان الهی
  7. عدم دخالت قدرتهای بیگانه در امور فرهنگی و دینی  مسلمانان و توجه آنها به پذیرش تنوع فرهنگی و دینی .

نحوه پیدایش افراط گرایی سلفی جهادی

سلفی جهادی با اشغال افغانستان توسط شوروی شروع شد و منجر به ایجاد طالبان و القاعده شد. داعش محصول  اسلام سلفی سیاسی تکفیری است  که در طول زمان نام های متعددی را یدک کشیده است در نیم قرن اخیر ابتدا در شکل القاعده بصورت ایده ای با آرمان های جهانی درآمد.

داعش گروه “دولت اسلامی در عراق” شکل تکفیری افراطی اسلام سلفی سیاسی است که  در ۱۵ اکتبر ۲۰۰۶ و پس از نشست شماری از گروه‌های مسلح در عراق به رهبری “ابوعمر البغدادی” شکل گرفت.

پس از هلاکت “ابوعمر البغدادی” در سال ۲۰۱۰ “ابوبکر البغدادی” به عنوان جایگزین وی معرفی شد. با روی کار آمدن ابوبکر البغدادی، دامنه عملیات و حملات این گروه تروریستی وسعت گرفت و همزمان با آغاز بحران در سوریه، عناصر این گروه در سوریه نیز فعال شدند.

در سوریه گروه “جبهه النصره لاهل الشام” در اواخر سال ۲۰۱۱ و با آغاز بحران و جنگ در سوریه به عنوان شاخه گروه “دولت اسلامی در عراق” تشکیل شد.  هر دو گروه از القاعده پیروی می کردند اما این گروه در خصوص دایره عملکرد نظامی با داعش دچار اختلاف شد و ایمن اظواهری از داعش خواست فقط در جغرافیای عراق علیه آمریکا بجنگد اما داعش اولویت جهاد را به غیر کفار داد و اعلام کرد مشرکین(مسلمانان غیر سلفی سیاسی و غیر داعشی) در اولویت جهاد هستند. پس از تشکیل گروه “توحید و جهاد” به سرکردگی “ابومصعب الزرقاوی” در سال ۲۰۰۴ و بیعت او با “اسامه بن لادن” سرکرده سابق “القاعده”، این گروه به شاخه سازمان القاعده در عراق تبدیل شد.

 

عناصر داعش شهرهای متعددی در عراق را تصرف کردند در ۲۰ خرداد ۹۳ در اقدامی بی سابقه به موصل مرکز استان نینوا یورش برده و ظرف چند ساعت این شهر را تصرف کردند و کشتارهای بی رحمانه ای در شهرهای اشغالی انجام دادند ..

عناصر داعش در سوریه در مناطقی از استانهای “رقه”، “حلب”، “حومه لاذقیه”، “ریف دمشق”، “دیرالزور”، “حمص”، “حماه”، “حسکه” و “ادلب” پراکنده هستند و در برخی از این مناطق نیز کنترل کامل را به دست گرفته‌اند. تصمیم این گروه تروریستی برای تحت کنترل در آوردن دیگر گروه های مسلح در سوریه به درگیریهای خونباری میان این گروه های تروریستی منجر شده است.

 

* عناصر گروه داعش مانند از بی رحم ترین تروریستهای حاضر در سوریه و عراق هستند. فیلم‌ها و تصاویر منتشر شده از جنایتهای این گروه تروریستی موجب شد که حامیان گروه‌های مسلح در سوریه مدعی شوند که از این گروه حمایت نمی‌کنند. حتی برخی گروه‌ها نیز برای افزایش دریافت حمایتهای بین المللی خود را مخالف این گروه جلوه داده و با داعش وارد جنگ شده‌اند. با توجه به گستردگی کمک‌های مالی، تسلیحاتی و لجستیکی که با آغاز جنگ در سوریه به این کشور سرازیر شده است؛ تلاش گروه‌های مسلح به ویژه داعش برای دستیابی هرچه بیشتر به این کمکها و سلطه بر گروه‌های دیگر شدت گرفت که این امر موجب آغاز جنگ و درگیری گروه‌های مسلح با یکدیگر شد. اما با وجود اعلام برائت حامیان گروه‌های مسلح از داعش و جبهه النصره، کمکهای حامیان خارجی همچنان به دست این دو گروه می‌رسد. این کمکها در قالب حمایتهای مالی، تسلیحاتی، لجستیکی، اطلاعاتی، آموزشی و غیره از سوی حامیانی مانند عربستان و قطر و ترکیه به همراه چند کشور غربی، موجب ادامه جنگ و ویرانی در سوریه شده است.

* فرماندهی و تشکیلات گروه داعش یک ساختار سازمانی دارد که متشکل از امرای مناطق و مجالس “شورای مجاهدین” و فرماندهان عملیاتی است اما این امور سازمانی و تشکیلاتی به طور کاملا محرمانه است و برخی پژوهشگران امور سیاسی اشاره می کنند که فرماندهان داعش در سوریه از امرای شبکه القاعده در عراق دنباله روی می کنند. اما عموما مطلبی با نام گرگ های تنها وجود دارد این گرگهای تنها بر اساس قانون کلی اینکه وظیفه هر مسلمان سلفی جهادی جنگ با کفار است به هر شکل و هر ابزار ممکن  بگونه تنها و جدا از دستورات تشکیلات  اقدام به اعمال تروریستی می کنند.

نحوه ورود عناصر داعش به سوریه و محل استقرار آنها سوریه

meca1953

افکار و ایدیولوژی داعش

داعش در صدد ایجاد خلافت اسلامی ابتدا در سرزمین های اسلامی است و پس از ان به کل جهان نظر دارد. و معتقد است جنگ با کفر همیشگی است. افکار و فتواهای سلفی ابن تیمیه در واقع مرجع فکری و پدر معنوی همه گروهای جهادی سلفی  است. افکار او روشن و صریح است. او با مرجعیت عقل بکلی مخالف است مگر اینکه در راستای تأیید نقل و احادیث باشد. او هرگونه تعامل با کفار و مشرکین را حرام می‌داند. او از جمله تفکرات اسلامی شیعیان را نیز مردود و آنها را کافر می‌داند. چکیده  فقه ابن تیمیه این است که . انسانها را به دو قسم  مسلمان و کافر و کفار را به دو قسم حربی و غیر حربی و جهان را به دارالاسلام، دارالکفر و دارالحرب تقسیم می کند. از نظر او  جهاد با کفار واجب و همیشگی  است اما بعضی وقت ها با مسلمانان هم واجب است و اشاره به شیعیان و خوارج دارد.

 

فقه تکفیری  به هیچ وجه  من الوجوه از حربی هاجزیه را قبول نمی کند چه کافر کتابی باشند چه کافر ذاتی . اما  فرق فقه ابن تیمیه با فقه کلی اسلام  این است که او از دار الحرب جزیه نمی پذیرد فقط یا قتل و یا اسیر شدن به عنوان غلام و کنیز  را می پذیرد . حتی اسلام اوردن را هم نمی پذیرد و برای مسلمان شدن شرایطی قایل است که عملی نیست و در نتیجه دارالحرب فقط دو گزینه دارد قتل و با شرایطی خاص پذیرش اسارت بجای قتل.

گروه‌های جهادی برپایی حکومت دینی و اجرای شریعت اسلامی را وظیفه شرعی خود می‌دانند. رفتار داعش و توان جنگی آنها مورد استفاده سیاسی دولت ترکیه و بعضی کشورهای عربی و غربی بوده است.

اندیشه کهنه با تکنولوژی جدید

داعش در عین اینکه بازگشت به سلف صالح را تبلیغ می کند اما  استفاده از آخرین تکنولوژی نظامی و اطلاع رسانی را مجاز می داند. و در شبکه های اینترنتی بسیار فعال است و چندین شبکه تصویری و مجله اینترنتی شبکه اطلاع رسانی الحیات را دارد.  داعش با تکنولوژی جدید نظامی تا کنون حدود ۵۰ هزار نفر را کشته و هزاران بنا را نابود کرده است.

اینده سیاسی خاورمیانه

در حال حاضر یک نوع جنگ بین المللی و نیابتی در سوریه و عراق و یمن در جریان است. پایان این منازعات بدون تغییرات جغرافیایی در مرزها و ساختار بعضی دولتها امکان پذیر نخواهد بود.

 

Intensely sectarian in its approach, ISIS advocates Salafi-Takfiri ideology, which can tolerate kufr or non-believers but not apostates. According to this philosophy, anybody who claims to be a Muslim but does not advocate true Islam, as is acceptable to the Takfiris, is an apostate. Anybody who has

disagreements with ISIS is a potential apostate and worthy of execution.

. As Abu Bakr al-Baghdadi thundered in his maiden khutba at Mosul:

“It was only a matter of time before the oppressive tawaghit of the Muslim world would begin to fall one by one to the swords of the mujahidin, who would raise the banner of tawhid, restore the hukm of Allah, direct the masses back to the prophetic manhaj of jihad and away from the corruption of democracy and nationalism, and unite them under one imam.”

ISIS dislike for territorial nationalism and democracy is quite clear in this passage.

محمد عجم

منابع :

*افکار و عقاید ابن تیمیه پدر فکری مکتب زرقاوی و پدر معنوی سلفی های جهادی تکفیری، نویسنده :        دکترمحمد عجم، روزنامه جمهوری اسلامی             http://moscow.icro.ir/index.aspx?siteid=261&pageid=32738&p=53&showitem=11193

نگاهی از درون به تشکیلات مخوف القاعده دکتر محمد عجم  همشهری ۲۵ اردیبهشت ۱۳۸۵ 

 

http://parssea.org/?p=1091

 

 

 

 RISE OF ISIS IMPLICATIONS FOR INDIA AND THE WORLD

Sunday, 20 July 2014 | D0r Ashok Behuria / Sushant Sareen | in Agenda

http://www.dailypioneer.com/sunday-edition/agenda/cover-story/rise-and-rise-of-isis-implications-for-india-and-the-world.html

 terrorist-attack

 

******دولت اسلامی و سیاست آمریکا

(Christopher M. Blanchardمتخصص مطالعات خاورمیانه

(Carla E. Humud) متخصص مسائل خاورمیانه و آفریقا

مقدمه

دولت اسلامی یا همان داعش یک گروه تروریستی سنی مذهب است که بخش‌های زیادی از سرزمین عراق و سوریه را در دست دارد. کمپین نظامی امریکا علیه این گروه تروریستی به کمک سایرین توانسته از وسعت قلمروی که در دست داعش بوده است بکاهد.

خط‌مشی اوباما در برابر داعش این بود که این گروه را از طریق حضور نظامی آمریکا در کشورهای درگیر شکست دهد. امروز رئیس‌جمهور ترامپ بیان داشته که دولت او به‌زودی به بازتعریف سیاست خارجی آمریکا در قبال داعش خواهد پرداخت تا بتواند این گروه را سریع و قاطعانه شکست دهد.

نوع بحران‌های سیاسی منطقه که دست‌پخت داعش هستند، بر پیچیدگی راه‌حل تهدیدهای این گروه تروریستی می‌افزاید تکیه صرف بر گزینه نظامی ممکن است ما را از توجه به اختلافات سیاسی و چالش‌های توسعه‌ای که با حضور گروه‌های تروریستی پررنگ شده‌اند دور نگاه دارد.

دولت اسلامی

دولت اسلامی یا همان داعش امروز به‌عنوان یک تهدید بین‌المللی به شمار می‌آید که اعضای آن را شهروندانی از آسیا و آفریقا و خاورمیانه تشکیل می‌دهند

علیرغم برخی پیشروی‌های داعش در برخی مناطق عراق و سوریه در سال ۲۰۱۷ این سازمان تروریستی از اواسط سال ۲۰۱۵ قسمت‌هایی از قلمرو خود را به خاطر تحرکات نظامی آمریکا و برخی از نیروهایی که توسط آمریکا پشتیبانی می‌شوندازدست‌داده است.  افت روحیه نیروهای نظامی و ضعف  امور مالی و مسئله رهبری اخیراً به این گروه ضربه وارد کرده است.

الگوی سفر در بین هواداران این گروه، تکامل‌یافته شده‌ است. از سال ۲۰۱۲ تاکنون ۳۶۵۰۰ نفر از ۱۰۰ کشور جهان به‌قصد حضور در گروه‌های تروریستی سفرکرده‌اند که بیش از ۶۶۰۰ نفر آن‌ها شهروندان کشورهای غربی ازجمله خود آمریکا هستند.

امروز مسئولان استخباراتی از جمله سیا از داعش انتظار برنامه‌هایی برای حملات تروریستی برون‌مرزی دارند زیرا داعش با این فعالیت‌های مرگبار به دنبال جبران زخم قلمروهای ازدست‌رفته خود است.

دولت اوباما به دنبال محورهای زیر در اقدامات خود بود: محدود کردن داعش در قلمروهای اصلی خود و ممانعت از رسیدن پشتیبانی از سوی دیگران و همچنین تلاش دوچندان در جهت متوقف کردن عملیات تروریستی از سوی داعش در مناطق دیگر. استراتژی نظامی آمریکا در عراق و سوریه این است که در فعالیت‌های آزادانه داعش بین دو کشور و درون هر یک از این دو اخلال ایجاد کند و ضمناً موصل و رقه را در عراق و سوریه از دست تروریست‌ها آزاد کند.

برخی گزارش‌ها حاکی از آن است که شاید دولت ترامپ باهدف مقابله با اسلام افراطی، ترکیب عناصر وزارت خارجه خود را تغییر دهد تا از این طریق بتواند به‌صورت متمرکزتر به مبارزه با افراط‌گرایی خشن اسلامی در خاورمیانه بپردازد.

تحولات کلیدی سال ۲۰۱۶

در سوریه نیروهای دولت اسلامی امروز قلمروهای زیادی را ازدست‌داده‌اند و دسترسی‌های آن‌ها به مرزهای ترکیه نیز توسط نیروهای محلی عضو کمپین که تحت حمایت امریکا هستند محدودتر شده و بسیاری از این نیروها در شمال تحت محاصره قرار دارند

این سازمان تروریستی البته در عراق نیز زخم‌های بسیاری برداشته است چنانکه نیروهای عراقی توانستند شهرهای مهمی مانند رمادی و فلوجه و تکریت و مناطق اطراف را پس بگیرند. ضمن اینکه نیروهای عراقی توانستند در ابتدای سال ۲۰۱۷ دومین شهر بزرگ عراق یعنی موصل را از تروریست‌ها پس بگیرند.

چسم انداز سال ۲۰۱۷

بحران‌های به‌هم‌پیوسته در عراق و سوریه و خلأ امنیت و دولت فرصتی به دولت اسلامی داده تا بتواند رشد کند. تلاش‌ها برای راه‌حل گفتمانی در این زمینه تاکنون به نتیجه نرسیده و نتوانسته نتیجه مطلوبی برای گروه‌های مختلف سوری داشته باشد. از سوی دیگر عراق نیز امروز در بحران‌های سیاسی و مالی فرورفته است و رهبران و جناح‌های مختلف در عراق از این فرصت برای رقابت استفاده می‌کنند و بر فساد خود می‌افزایند.

وزیر امور خارجه رئیس‌جمهور دونالد ترامپ هم اذعان داشت که شکست دادن دولت اسلامی چالشی برای جهان خواهد بود و از بین بردن خلیفه دولت اسلامی آن را از بین نخواهد برد بلکه پلی خواهد شد برای عبور به چهره آینده این تهدید بین‌المللی.

پاسخ به تلاش‌های دولت اسلامی برای گسترش جهانی

شعار دولت اسلامی مبنی بر بقا و گسترش جهانی نشان از عزم این گروه برای این امر دارد و لذا به دنبال پدید آوردن کادری در سراسر دنیاست تا متعهد به تضمین موفقیت این شعار باشند. البته شکست‌های میدانی در لیبی و سوریه و عراق آن‌ها را در موضع ضعف قرار داده و ممکن است از انگیزه گروه برای این هدف بکاهد.

عواملی که قبل از داعش در منطقه بودند و بعداً موجبات تقویت حرکت داعش شدند شامل موارد زیر هستند:

  • درگیری‌های قومیتی و فرقه‌ای و سیاسی
  • استخدام جنگجویان خارجی به بهانه همین درگیری‌ها
  • ضعف دولت‌ها در تأمین امنیت
  • مبارزه محدود با تروریسم در دنیا و همکاری‌های محدود اطلاعاتی
  • وجود گروه‌ها و افراد مسلح که ایدئولوژی و حمایت دولت اسلامی آن‌ها را تقویت می‌کند.

از سوی دیگر اگر بخواهیم به عواملی که موجب ضعف دولت اسلامی شده‌انداشاره‌کنیم به شرح زیر خواهند بود:

  • ایدئولوژی افراطی که بیشتر مسلمین را از آن‌ها دور کرده است.
  • مورد هدف قرار دادن شهروندان ازجمله خود مسلمانان و اقلیت‌های دینی.
  • ادعاهای گسترده و سرسخت گروه درباره مذهب و قدرت سیاسی.
  • وجود مخالفان داخلی و خارجی و حتی وجود گروه‌های تروریست دیگر سلفی.
  • بهبود وضعیت مبارزه با تروریسم در دنیا و افزایش همکاری‌های اطلاعاتی
  • وجود ظرفیت رقابتی بین افراد به لحاظ هویتی و میزان وفاداری و برنامه‌ها.

فعالیت‌های آمریکا و هم‌پیمانانش برای مبارزه با دولت اسلامی در سال ۲۰۱۶ افزایش یافتند اما شیوه آن‌ها رسیدگی مورد به مورد بود که هر یک شرایط مقتضی خود را داشتند.

تروریسم فراملی و فرامنطقه‌ای به‌عنوان یک استراتژی و تاکتیک

دولت اسلامی از سال ۲۰۱۲ تاکنون امریکا را تحدید به حملات تروریستی کرده است. این مسئله باعث می‌شودآن‌ها آمریکا را تحریک به رویارویی مستقیم با آن‌ها کند.

پاسخ به عملیات تروریستی فرامنطقه‌ای دولت اسلامی

رهبران دولت اسلامی امروز به تشویق افرادی که طرفدار این گروه هستند می‌پردازند تا در مناطق زندگی خود دست به چنین اقداماتی بزنند.

مقامات و مشاوران آمریکایی درباره میزان توانایی دولت اسلامی برای مدیریت و پشتیبانی و اجرای این‌گونه عملیات در آمریکا به بحث می‌پردازند. وزیر دفاع در سال ۲۰۱۶ بیان کرد که داعش از طریق الهام بخشی و جهت‌دهی به افراد یا توانمندسازی آنان به دنبال ضربه زدن به محیط بیرونی خود است. وی در ادامه گفت حملاتی ازاین‌دست توسط افرادی به طرح زیر صورت می‌گیرند:

افرادی که خود در سوریه و عراق بوده‌اند و امروز در حال برگشت به وطن خود هستند. یا افرادی که توسط دیگران به استخدام درمی‌آیند و خود حضور مستقیم در سوریه و عراق نداشته‌اند و دیگرانی که جهت‌دهی عمومی افکار را از داعش گرفته‌اند و به‌صورت خودجوش دست به این اقدامات می‌زنند.

(James Clapper) مسئول امنیت ملی آمریکا اذعان داشت که مسئولین امنیتی آمریکا در مقابله با برخی اقدامات با چالش‌های شدید امنیتی روبرو هستند زیرا تروریست‌ها سعی در فرار از بازرسی‌ها دارند و لذا برخی حملات و تهدیدات چه امروز و چه در سال‌های آتی اجتناب‌ناپذیر خواهند بود.

رئیس سازمان سیا (John Brennan) در سخنانی خطاب به سنا گفت علیرغم شکست‌های میدانی دولت اسلامی از قابلیت این گروه برای اجرای عملیات تروریستی در سراسر دنیا کاسته نمی‌شود زیرا این گروه طرفداران زیادی در کشورهای غربی دارند که می‌توانندبه‌راحتی نماینده آنان در اعمال تروریستی باشند.

رئیس دفتر تحقیقات فدرال (James Comey) درباره وجود افرادی بسیار خطرناک هشدار داد که خطر آن‌ها طوری خواهد بود که ما تابه‌حال با آن مواجه نشده‌ایم. از سوی دیگر یک مقام دیگر نیز این مسئله را بیان کرد که تنها شکست در عرصه میدانی و نظامی نمی‌تواند به معنای کاهش قابلیت تروریستی این گروه باشد.

استراتژی آمریکا، گزینه‌های سیاسی آن و مسائل مرتبط

استراتژی دولت اوباما برای مقابله با دولت اسلامی این بود که از طریق همکاری با دول عرب و اروپایی بتواند قلمرو تحت کنترل داعش را کاهش دهد و از میزان قدرت سیاسی آن کم کند.

در کابینه ترامپ،  گزینه تصدی وزارت امور خارجه بر این نکته تأکید کرد که شکست دولت اسلامی باید اولویت اول آمریکا در خاورمیانه باشد.

مبارزه با دولت اسلامی در بسترهای پیچیده

تا به امروز پیروان دولت اسلامی در مناطق بی‌دولت که متأثر از درگیری‌های سیاسی هستند به قدرت رسیده‌اند. اما از سوی دیگر استحکام فعالیت‌های داعش در این مناطق درگروتلاش‌ها در جهت برگرداندن امنیت و همچنین تلاش برای رشد اقتصادی و .. است. لذا می‌بینیم دولت اوباما در عراق به دنبال حمایت از نیروهای امنیتی دولتی بود و سعی در حفظ وحدت در قلمرو عراق داشت. در جبهه سوریه نیز آمریکا در دوران اوباما به دنبال راه‌حلی از طریق گفتگوها بود تا بدین ترتیب اسد از ساختار بیرون رود و امنیت بهتر تأمین شود.

فعالیت‌های نظامی آمریکا در برابر دولت اسلامی

تحرکات نظامی آمریکا همراه با هزینه‌های بسیار بالا در ابتدای سال ۲۰۱۷ نیز در لباس حمایت از تحرکات نیروهای کرد محلی در عراق برای تضعیف کنترل داعش بر مناطق خود ادامه یافته است. همین سیاست در قبال دولت اسلامی در لیبی نیز توسط آمریکا اتخاذشده است و نیروهای نظامی امریکا از نیروهای محلی برای مقابله با داعش استفاده می‌کنند.

برنامه‌های همکاری

الف) آموزش، تجویز و مشاوره به عراقی‌ها:

تقریباًدوسوم نیروهای آمریکایی برای مشاوره و آموزش درکنار نیروهای عراقی حضور دارند. بقیه نیز برای محافظت از این کارکنان و محافظت از تأسیسات هستند. تاکنون نیروهای مختلف عراقی از پیش مرگه های کرد تا جنگجویان اهل تسنن این خدمات را از نیروهای آمریکایی دریافت کرده‌اند.

کنگره تحت شرایطی خاص به رئیس‌جمهور اجازه کمک به نیروهای پیشمرگه کرد و همچنین برخی نیروهای امنیتی و اهل تسنن را داده است.

ب) آموزش، تجویز و مشاوره به سوری‌ها

کنگره در سال ۲۰۱۴ اجازه حمایت از برخی نیروهای سوری را به دولت داد تا این حمایت بتواند در راستای مهیا ساختن زمینه گفتگوها بین طرف‌های سوری را فراهم آورد. مقامات رسمی دولت اوباما تصمیم خود را طرحی کاربردی و کاملاًعمل‌گرایانه معرفی کردند که بر میزان تأثیرگذاری آنان در میدان عمل می‌افزاید و قابلیت تنظیم عملکردها را با منافع آمریکا به آن‌ها خواهد بخشید. این حمایت‌ها البته شامل همه نیروهای سوری نمی‌شود بلکه به نیروهای دموکراتیک سوری و ارتش جدید سوریه اختصاص‌یافته‌اند.

بودجه‌های بشردوستانه و بودجه‌هایی که به‌منظور ثبات و بازسازی دوره پس از داعش تعریف‌شده‌اند

بخشی از این بودجه متوجه مهاجرت و پناهندگی است و بخش‌های دیگر هم شامل کمک به سازمان بین‌المللی حل بحران برای مردم عراق و سوریه است. مصارف دیگر این بودجه‌ها هم تحت عناوین اقتصادی برای یاری‌رساندن به مردمی است که در قلمرو سازمان‌های تروریستی گرفتارشده‌اند.

سامانه‌های دفاعی قابل‌انتقال هوایی

حمایت‌های مالی برای سامانه‌های دفاعی زمانی مورداستفاده قرار می‌گیرند که وزیر دفاع و وزیر امورخارجهمتفقاً گزارشی از اراده‌ی خود مبنی بر استفاده از این سیستم بدهند و ۳۰ روز از ارائه گزارش مزبور بگذرد.

مباحث قانون‌گذاری در کنگره صد و چهاردهم

نیازمندی‌ها و قوانین مربوط به تخصیص بودجه

ارتش آمریکا در پی تلاش‌های خود برای مقابله با داعش درخواست بودجه‌ای ۷٫۵ میلیارد دلاری کرد تا بتواند از این طریق گروه‌های درگیر جنگ در عراق را برای حفظ قلمرو و همچنین حفظ امنیت آن توانمندسازی کند. هزینه‌های مشابهی از سوی دولت اوباما برای فعالیت‌های مربوط به تهیه و ارائه مهمات و تجهیزات به برخی نیروهای سوری نیز در نظر گرفته شد.

برخی موضوعات مهم کنگره صد و پانزدهم

از سال ۲۰۱۴ تاکنون کنگره میلیاردها دلار بودجه برای عملیات نظامی با دستیاری سایرین برای مقابله با دولت اسلامی به تصویب رسانده است اما بودجه و مجوزی برای استفاده آمریکا از نیروی نظامی در این زمینه صادر نکرده است. در این زمینه موضوعات و سؤالات مهمی پیش روی ماست:

بحث بر سر استراتژی کلان ایالات‌متحده

برخی منتقدین دولت اوباما با اشاره به توانایی دولت اسلامی برای اجرای عملیات تروریستی خارج از عراق و سوریه تأکیدمی‌کنند که امریکا در مقابله با این سازمان تروریستی باید میزان بیشتری از نیروی نظامی خود را به کار گیرد.

عده دیگری از منتقدان معتقد هستند که امریکا باید استراتژی خود در قبال دولت اسلامی را استراتژی مهار قرار دهد. این گروه بر این باورند که شکست کامل دولت اسلامی فراتر از قابلیت‌های امریکا شرکای او به نظر می‌آید. مخالفان ورود نظامی برای شکست داعش معتقدند که این مسئله نه‌تنها ایدئولوژی آنان را از بین نخواهد برد بلکه ممکن است با تحقق پیش‌بینی‌های رهبران دولت اسلامی مهر تأییدی بر آن شود.

برخی مقامات رسمی دولت اوباما معتقد بودند که افزایش یا کاهش افراطی فشارها بر دولت اسلامی ممکن است ناخواسته گامی در جهت پیشبرد اهداف این گروه باشد و شرایط را برای این گروه بهبود بخشد.

امروز پس از اتمام دولت اوباما عده‌ای معتقدند که وی در وارد آوردن فشار بر تروریست‌ها موفق عمل کرد و تا الآن شواهد بقای سیاست دولت آینده برای پیگیری مبارزه با دولت اسلامی بر سیاست دولت اوباما را نشان می‌دهند.

در پس تلاش‌های امریکا در مقابله با دولت اسلامی دولت‌ها در سراسر دنیا مشغول ارزیابی اقدامات برای محافظت از سرزمین‌های خود در قبال این‌گونه حملات تروریستی و همچنین یافتن راه‌حلی برای کنترل برخی فعالیت‌های افراطی در شهروندان خود هستند.

چشم‌انداز

چالش‌هاسیاستمداران را در دوگانه استفاده یا عدم استفاده مستقیم از نیروی نظامی علیه این تهدید بین‌المللی قرار می‌دهد.

امروز بحرانی که دولت اسلامی از آن تغذیه و رشد نمود، نشانه‌هایی از فروکش کردن را نمایان کرده است و امروز بازیگران دیگر مانند روسیه و ایران و اروپا و برخی بازیگران استراتژی رهبران آمریکا برای این مسئله تأثیرگذارهستند. البته باید در این زمینه به این نکته توجه داشته باشیم که ممکن است تغییر در نیروهای سوری یا عراقی پاشنه آشیلی برای خیزش دوباره دولت اسلامی فراهم آورد.

چشم‌اندازبلندمدت دولت اسلامی در بهترین حالت وضعیتی است که از اهمیت خواهد افتاد. ایدئولوژی و ساختارهای این سازمان خبر از پایین بودن احتمال‌ها برای موفقیت استراتژیک این گروه در آینده می‌دهند. البته در این زمینه رقبای سلفی دولت اسلامی نیز مؤثر خواهند بود. تفاوت دیدگاه‌ها بین دولت اسلامی با رقبایش ممکن است در آینده از تفوق این سازمان بکاهد و منجر به رو آمدن سایرین شود.

در کوتاه‌مدت، اگر دولت اسلامی نتواند به‌پیش روی ادامه دهد یا بر شکست‌های پی‌درپی خود در برابر نیروهای ائتلاف بیفزاید ممکن است در آینده در جلب حمایت از دیگران و جذب نیرو با مشکل مواجه شود. برخی می‌گویند ممکن است دولت اسلامی در کشورهای همسایه خود عملیات تروریستی انجام دهد تا از این طریق زنده‌بودنش را نشان دهد اما این کار ریسک بالایی دارد زیرا ممکن است همکاری‌های جدیدی علیه این سازمان ایجاد کند و بقای آن را به مخاطره اندازد.

در بلندمدت،دو چالش مهم پیش روی جامعه جهانی خواهد بود که نتایج کمپین‌های تروریستی است که از دولت اسلامی نشایت گرفته‌اند. نیروهای مسلحی که امروز باهدف مقابله با دولت اسلامی گرد هم آمده‌اند اختلافات سیاسی دارند لذا این مسئله ممکن است راه‌حل اداره مناطق به‌دست‌آمده را پیچیده‌تر کند ضمن اینکه ممکن است دولت اسلامی بتواند از آب گل‌آلود این اختلافات برای خود ماهی بگیرد. چالش بعدی مربوط به هزاران فردی است که برای کمک به دولت اسلامی عازم جبهه‌هاشده‌اند و در آینده هر یک می‌توانند تهدیدی برای امنیت و سیاست بین‌الملل به‌حساب آیند. اگر الگوی مقابله با این تهدید طبق الگوی به‌کاررفته در افغانستان و بالکان باشد قطعاً حل این بحران سال‌ها وقت خواهد برد.

  

الف) ظهور و توسعه‌سازمانی

ریشه‌ها در عراق و سوریه

ریشه‌های ساختاری و ایدئولوژیکی دولت اسلامی به نیروهایی برمی‌گردد که توسط ابومصعب زرقاوی در عراق بین سال‌های ۲۰۰۲ تا ۲۰۰۶ پرورش یافتند. وی برای پیشبرد یک دستور کار منحصربه‌فردفرقه‌ای بر دشمنی اهل تسنن با نیروهای آمریکایی و همچنین احساس محرومیت در بین شیعیان و کرد های عراق دست گذاشت. پس از مرگ وی به دست نیروهای آمریکایی در سال ۲۰۰۶ رهبران القاعده ائتلافی با گروه تشکیل دادند و نام آن را دولت اسلامی عراق یا ISI گزاردند.

گروه از سال ۲۰۱۰ به بازسازی خود به رهبری افرادی مانند ابوبکر بغدادی پرداخت و این مرحله تا اوایل سال ۲۰۱۳ به طول انجامید و سرانجام ابوبکر بغدادی و نیروهایش حمله خود به عراق و سوریه را در سال ۲۰۱۳ با نام دولت اسلامی عراق و شام آغاز کردند.

اعلامیه خلافت

در ژوئن ۲۰۱۴ رهبران دولت اسلامی اعلام بازگشت مجدد به خلافت اسلامی کردند و ابوبکر البغدادی را به‌عنوان خلیفه وامام معرفی کردند. البته بسیاری از علمای مسلمان با این امر مخالفت کردند و مشروعیت خلافت وی بر امت اسلامی را زیر سؤال بردند و گفتند ممکن نیست کسی امام امت اسلامی باشد اما درباره او اجماعی صورت نگرفته باشد.

گفتمان خلافت برای جذب بسیاری به ساختار دولت اسلامی مؤثر واقع شد.

سازمان القاعده نیز تاکنون ادعای خلافت بغدادی را بی‌اساس دانسته‌اند و با بزرگان خود به‌عنوان خلیفه بیعت کردند و از سایرین هم درخواست تبعیت از همین راه را داشته‌اند.

ب) همکاران و وابستگان دولت اسلامی

از سال ۲۰۱۴ تاکنونگروه‌های مختلفی در مناطق مختلف دنیا با تروریست‌های دولت اسلامی اظهار همبستگی کرده‌اند که در زیر به شرح آن‌ها خواهیم پرداخت:

دولت اسلامی در مصر( استان سینا، ولایت سینا)

گروه محلی که در شمال صحرای سینا با دولت اسلامی پیمان بسته‌اند با نام انصار بیت‌المقدس شناخته می‌شوند که بر اساس گزارش رئیس سازمان سیا در سال ۲۰۱۶ گروه مذکور فعال‌ترین و تواناترین گروه تروریستی در کل مصر به شمار می‌آید. این گروه مسئولیت سقوط هواپیمایی را که در اکتبر ۲۰۱۵ در صحرای سینا سقوط کرد را بر عهده گرفت.

دولت اسلامی در عربستان صعودی( ولایات نجد، حجاز و حرمین)

رهبران داعش تاکنون چند بار مسئولان رژیم صعودی را تهدید کرده‌اند و وابستگان خود را تشویق به کشتار شیعیان و نیروهای امنیتی صعودی می‌کنند. تاکنون پیروان دولت اسلامی در عربستان دست به اقدامات تروریستی زده‌اندازجمله طی حمله‌ای که یکی از این افراد به مسجد کویتی‌ها در عربستان داشت چند نفر کشته و زخمی برجا گذاشت. البته مسئولان صعودی ادعا می‌کنند که تاکنون بیش از ۱۶۰۰ نفر را که اعلام وابستگی به دولت اسلامی کرده‌اند دستگیر کرده‌اند.

دولت اسلامی از جنبه‌ای علاوه بر مسائل بالا برای رژیم صعودی تهدید به شمار می‌رود. رهبران دولت اسلامی مشروعیت رژیم صعودی به‌عنوان رهبر مسلمانان سنی مذهب را به چالش می‌کشند. در عوض مقامات صعودی دولت اسلامی را فاقد مشروعیت معرفی می‌کنند.

دولت اسلامی در لیبی(ولایت طرابلس، برقه و ف..)

ولایت طرابلس در غرب لیبی و ولایت برقه در شرق و ولایت فظان در جنوب غربی است. امروز تعداد وابستگان به دولت اسلامی تا ۶۰۰۰ نفر در لیبی تخمین زده می‌شود. در سال ۲۰۱۶ حضور دولت اسلامی در لیبی به‌عنوانپیشرفته‌ترین حضور در خارج از مرزهای عراق و سوریه شناخته شد. البته این گروه در برخی مناطق به خاطر تحرکات نظامی آمریکا قسمت‌هایی را ازدست‌داده است. در سال‌های ۲۰۱۵ و ۲۰۱۶ حملاتی از سوی آمریکا به مواضع این گروه صورت گرفت که درنتیجهآن‌ها بسیاری از تروریست‌ها کشته شدند.

دولت اسلامی در نیجریه ( استان غرب آفریقا، ولایت غرب افریقیه)

عموماً وابستگان به دولت اسلامی در این منطقه با نام بوکوحرام شناخته می‌شوند که در سال ۲۰۱۵ این وابستگی را اعلام کردند. بیش از ۱۵۰۰۰ نفر از اهالی نیجریه توسط این گروه کشته‌شده‌اند و بیش از ۲ میلیون نفر به خاطر تهدید این گروه از سرزمین‌های خود خارج‌شده‌اند.

استان خراسان در دولت اسلامی(ولایت خراسان)

دولت اسلامی تأثیر خود را در افغانستان از اواسط سال ۲۰۱۴ افزایش داد. استان خراسان در نقشه دولت اسلامی شامل بخش‌هایی از ایران و افغانستان و پاکستان می‌شود. گروه وابسته به دولت اسلامی در این منطقه که شامل برخی از طالبانی ها هستند در سال ۲۰۱۳ هم‌پیمانی خود با دولت اسلامی را اعلام کردند.

طبق گزارش مقامات رسمی آمریکا همکاری ایالات‌متحده با نیروهای افغانستان ۱۵ تا ۲۰ درصد این گروه را ضعیف‌تر کرده است. این همکاری در قالب حملات ۲۴۰ گانه آمریکا از سال ۲۰۱۶ تاکنون به مواضع این گروه قابل‌مشاهده است. ژنرال (Cleveland) در آوریل ۲۰۱۶ اعلام کرد که آمریکا توانسته از طریق همین اقدامات وسعت قلمرو این گروه را از ۸ استان به ۲ یا ۳ استان برساند.

دولت اسلامی در یمن( ولایت یمن، صنعا، البیضا، عدن، الابین، شبوه و حضرموت)

گروه‌هایی که با دولت اسلامی در یمن پیمان بسته‌اند از جنگ فعلی سو استفاده کرده و مساجدی که محل عبادت شیعیان زیدی است بمب‌گذاریمی‌کنند. یکی از مهم‌ترین اهداف حملات این گروه حوثی‌ها هستند که امروز درگیر جنگ با ائتلاف صعودی هستند و دولت اسلامی می‌تواند از این جنگ به‌عنوان فرصتی مغتنم بشماردو بر اختلافات فرقه‌ای در یمن دامن بزند.

دولت اسلامی در قفقاز( ولایت قفقاز)

در سال ۲۰۱۵ ولایت قفقاز دولت اسلامی نیز شناسایی شد که گروهی از وابستگان دولت اسلامی در روسیه اظهار وجود کردند. البته مقامات روس می‌گویند در سال ۲۰۱۶ امیر ولایت قفقاز را کشته‌اند. شاید یکی از افرادی که بین نیروهای دولت اسلامی و گروه‌های وابسته در شمال قفقاز اتصال برقرار کرد شخص عمر الشیشانی یکی از فرماندهان دولت اسلامی بود.

ج) ایدئولوژی و عملکرد

می‌توان ایدئولوژی دولت اسلامی را به‌عنوان یک برداشت خشن از سنت جهادی سلفی معرفی کرد. این گروه برای نیل به جامعه‌ای که به‌عنوان جامعه آرمانی برای خود و جهان ترسیم می‌کنند از خشونت و زور استفاده می‌کنند. آنان مدعی هستند که ایده خود را از زندگی پیامبر اسلام و صحابی سلف آن حضرت و رخ‌داده‌ای تاریخی در اسلام گرفته‌اند.

دیدگاه دولت اسلامی از دو منظر با دیدگاه سایر فرق اهل سنت متفاوت است: یکی عقیده‌ای است که برای خود برگزیده‌اند و دیگری راهی است که برای پیاده کردن اسلام موردنظر خود پیش‌گرفته‌اند. مسیری که این گروه برای نیل به هدف در نظر گرفته از خلال جنگ بین مسلمانان حقیقی و کفار است.

عقیده و روش

دولت اسلامی همانند سایر سلفی‌ها خود را دغدغه مند حذف انحرافات از اسلام و دفاع از اسلام حقیقی در برابر تهدیدات از جانب دیگران و کفار معرفی می‌کند. آن‌ها معتقدند که عده‌ای از مسلمانان از تعالیم ناب  اسلام و پیامبر گرامی فاصله گرفته‌اند اما سایر مسلمین آن‌ها را به خاطر تکفیر دیگران مورد سرزنش قرار می‌دهند و پاسخ این گروه این است که ما آن‌هایی را تکفیر می‌کنیم که انحراف یا کفرشان بارز شده است.

در این ایدئولوژی مردم غیرمسلمان ازنظر دولت اسلامی به دودسته تقسیم می‌شوند یکی مشرکین که در عبادت‌های خود خدایان دیگری را هم می‌پرستند و دیگر منحرفان که از تعالیم اسلام انحراف پیداکرده‌اند.برای مثال گروه، اخوان المسلمین را که از سیستم دموکراتیک و قانون بشری دفاع می‌کنند مشرک می‌خوانند و شیعیان و علویان را منحرف می‌دانند. دولت اسلامی معتقد است شیعیان و علویان به خاطر ستایش خداگونه ای  که نسبت به خاندان پیامبر انجام می‌دهند شایسته مجازات و مرگ هستند.

این گروه اقدامات خود را از طریق برخی آیات قرآن و استناد به احادیث پیامبر اسلام و صحابی آن حضرت و همچنین رخدادهای تاریخی و گفته‌های برخی دانشمندان توجیه می‌کند. دو تن از اصلی‌ترین کسانی که دولت اسلامی برای توجیه عملکرد خود از سخنان آنان بهره می‌برد ابن تیمیه و دیگری محمد بن عبدالوهاب هستند.

مسئله دیگر مسئله تعهد به ایدئولوژی دولت اسلامی در بین اعضاست. حد تعهد در اعضا متفاوت است اما چه رهبران و چه افراد پایین‌تربه‌ظاهر پایبندی و تعهد خاصی نسبت به ایدئولوژی برگزیده دولت اسلامی نشان می‌دهند. اما دراین‌بین افرادی هم هستند که وفاداری آن‌ها به گروه به زنده ماندن آن‌هاگره‌خورده است.

مهم دیگری که باید مدنظر داشته باشیم این است که تاکتیک‌ها و استراتژی‌های دولت اسلامی گروه‌هایی مانند القاعده و دیگران را از خیل حامیان خود خارج ساخته است درصورتی‌که اگر این رویکرد را نداشتند جمعیت بسیار بیشتری می‌توانستند در زمره حامیان این گروه باشند. علاوه بر این‌زمانی که گروه در سال ۲۰۱۳ نسبت به‌فرمان القاعده مبنی بر پیروی از آن‌هابی‌اعتنایی کرد و خود را مستقل اعلام کرد بازهم بر رگه‌های اختلاف افزوده شد.

تعامل دولت اسلامی با اقلیت‌های دینی مانند یهودیان، مسیحیان و شیعیان

یهودیان و مسیحیان در قلمرو دولت اسلامی در معرض بردگی جنسی و کودک ربایی و تحول اجباری دینی و مرگ هستند. تنها گزینه‌هایی که دولت اسلامی پیش روی این دسته از اقلیت‌های دینی می‌گذارند خارج از این سه حالت نیست تحول اجباری دینی یا پرداخت جزیه و یا مرگ.

پس از تصرف موصل در سال ۲۰۱۴، اقلیت‌های دینی توسط دولت اسلامی محدود به دو گزینه بودند یا اینکه مسلمان شوند و یا اینکه شهر را ترک کنند. در جریان تسلط دولت اسلامی بر موصل کلیساهای مسیحی ویران شدند که همین مسئله در سوریه هم تکرار شد. این در صورتی بود که برخی از دانشمندان مسلمان سایر اقلیت‌ها را دوستان اسلام معرفی کردند و معتقد بودند که فرمان جنگ در مورد آن‌ها صدق نمی‌کند.

این سازمان در راستای انگیزه بخشی به اعضا دائماً منابع دینی و همچنین رخدادهای تاریخی که طی آن‌ها بر اهل تسنن ستم رفته را یادآوری می‌کند.

تهدید کردن شرکا و متحدان آمریکا

دولت اسلامی شرکای امریکا را کسانی می‌دانند که در توطئه آمریکایی علیه اهل تسنن شریک هستند لذا آن‌ها را تهدید می‌کند و گوشزد می‌کند که خطری به‌مراتبسنگین‌تر از القاعده برای آن‌ها خواهد بود. در همین راستا دولت اسلامی وابستگان خود را ترغیب به حمله به کشورهای هم‌پیمان آمریکا می‌کند و نمونه بارز این خصومت با کشورهای مذکور را در اعدام خلبان اردنی و حادثه سقوط هواپیمای مسافربری در صحرای سینا می‌بینیم.

اقدامات دولت اسلامی علیه اسرائیل نیز جالب‌توجه هستند. دولت اسلامی همفکران خود را در قلمروهای یهودی و غرب دعوت به انجام عملیات تروریستی نموده است. البته دولت اسلامی تاکنون مستقیماً وارد فعالیت علیه اسرائیل نشده اما در حملات تروریستی که تابه‌حال انجام داده شهروندانی از اسرائیل نیز کشته‌شده‌اند. بر همین اساس مقامات اسرائیل نیز خطر دولت اسلامی را گوشزد می‌کنند.


پیامدها و آینده حضور ناتو در خلیج فارس

کارشناس مسائل ژئوپلتیک

پیامدها و آینده حضور ناتو  در خلیج فارس – گفتگو با دکتر محمد عجم

در یک دهه گذشته کشورهای ناتو توجه ویژه ای به منطقه خلیج فارس کرده است. در این میان برای بررسی بیشتر حضور ناتو و آینده حضور نظامی گسترده ناتو در خلیج فارس و تاثیرات امنیتی، سیاسی و ژئوپلیتیکی در منطقه گفتگویی داشته ایم:

واژگان کلیدی: پیامدها حضور ناتو  در خلیج فارس، آینده،  ناتو ، خلیج فارس، خلیج فارس

مرکز بین المللی مطالعات صلح:

علل توجه  اخیر کشورهای عضو ناتو به خلیج فارس در چه عواملی است؟

 باید بگوییم که درچند ماه گذشته خلیج فارس مورد توجه زیاد ناتو قرار نگرفته ، بلکه توجه آنها قدیمی است . اما عواملی موجب گردید که در طول سالهای گذشته توجه ویژه  و استقرار آنها در  منطقه خلیج فارس با تعلل روبرو شد اولا ناتو در سال  ۱۹۴۹۹  در آغاز جنگ سرد بخاطر دفاع از کشورهای اروپایی در مقابل گسترش و یا تهدید کمونیزم ایجاد شد. اما  ناتو  بعد از سپتامبر ۲۰۰۱ تمام اهداف و تمرکز خود را بر روی مبارزه با تروریسم قرار داده است و از همان زمان هم به فکر ایجاد پایگاه هایی خارج از مرزهای سنتی خود بود و توجه ویژه ای هم به خلیج فارس داشت. امروزه تهدید ایران و نفوذایران در ادبیات نظامی گری ناتو جای  نفوذ و تهدید کمونیزم  را گرفته است حتی ناتو ادبیات ضد روسی را هم زیاد دامن نمی زند بیشتر روی  دو موضوع کلان فلسفه و ادبیات رسانه ها را تنظیم کرده است اول : ضد تروریزم  دوم ” خطر ایران”  تمرکز کرده است، زیرا با این دو واژه یا مفهوم راحت تر می تواند اجماع ایجاد کند و  پول و ثروت حکام خلیج فارس را جذب کند  اما در ورای این دو موضوع اهداف بسیار والاتری دارد. کشورهای شورای همکاری خلیج فارس دستکم ۱۲۰۰۰ میلیارد دلار سالانه سلاح می خرند که تقریبا تمامی آن از سوی  کشورهای عضو ناتو تامین می شود. عربستان به تنهایی  هفتاد میلیارددلار خرید نظامی دارد. یعنی فراتر از چین .

 

مرکز بین المللی مطالعات صلح:

حضور بسیار گسترده تر ناتو و آینده حضور نظامی گسترده ناتو در خلیج فارس چه تاثیرات امنیتی، سیاسی و  ژئوپلیتیکی در منطقه خواهد گذاشت؟

تاثیرات بسیار زیادی خواهد گذاشت. حضور گسترده ناتو  و کشورهای عضو ناتو  در خلیج فارس از سوی ایران به عنوان یک حضور  استعماری و برای غارت منابع طبیعی این کشورها و ایجاد جو دشمنی و نا امنی  قلمداد می شود به نوعی حضور این کشورها و پایگاه های آنها نشانگر تهدید و برای ایجاد بازار گرمی سلاح و مسابقه ی تسلیحاتی است و تنش را افزایش می دهد. ایران هم برای توازن قوا در مقابل خرید انبوه تسلیحات کشورهای شورای همکاری خلیج فارس،  ناچار است که به سیاست های دفاعی و به سیاست مسلح شدن هر چه بیشتر روی بیاورد. این مسابقه تسلیحاتی در خلیج فارس به ضرر همه کشورهای منطقه است.  چون کشورها را از  توجه به سیاست های سازندگی و شکوفایی اقتصادی باز می دارد و اقتصاد این کشورها را کند می کند. در حال حاضر  همه کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در یک مسابقه خرید انواع سلاح های مدرن  هستند، یا به عبارتی در  شرایط صلح مسلح هستند. این ذخیره سازی انبوه  انواع سلاح های مدرن می تواند آینده خطرناکی داشته باشد. به خصوص این که این کشورها هم  در درون خود منازعات بر سر جانشینی و رقابت در کسب قدرت دارند  و هم  خود کشورها با یکدیگر منازعات مرزی دارند. از سوی دیگر  با کشورهای غیر عربی  نیز دارای منازعاتی هستند. مثلا امارات که با ایران بر سر جزایر سه  گانه ادعاهایی را مطرح می کند. این ادعا ها می تواند به تنش و در نهایت با بی تدبیری یکی از طرف ها به جنگ منجر شود. منطقه خاورمیانه که خلیج فارس هم جزء آن است، متاسفانه منطقه ی تناقض‌ها، تضادها، بدبینی ها، سوء ظن ها و تعارفات است. در همان حالی که کشورهای عربی در زیر یک سقف تشکیل جلسه می دهند، در بیرون جلسه با هم اختلاف دارند. ما قبلا در منطقه ی خاورمیانه یک اختلاف بسیار بزرگ داشتیم که معمولا تحلیل گران به آن اختلاف یا منازعه عربی- اسرائیلی می گفتند. بعدها منازعه ی دیگری به نام منازعه عربی- عربی نیز ایجاد شد. بعد از انقلاب اسلامی ایران منازعه عربی- ایرانی (فارسی) هم به آن اضافه شد. بعدها منازعه و اختلاف شیعه و سنی هم ایجاد شد. الان  منازعه سنی – سنی هم  ایجاد شده است. در کشورهایی مثل مصر اختلافات مسیحی- اسلامی هم وجود دارد. در حال حاضر هم اختلاف عربی- کردی هم داریم.  منازعه عربی اسرائیلی بکلی به حاشیه رفته است اسرائیل از مسلح شدن کشورهای عربی ترسی ندارد بلکه آنها را تشویق هم می کند چون احساس می کندبا شرایط فعلی خاورمیانه  اعراب نه اکنون  و نه در آینده  خطری برای  موجودیت اسرائیل نیست . می بینید که انواع مختلف  منازعات را در خاورمیانه داریم. در واقع منطقه ای که چنین منازعاتی را در درون خود دارد می تواند آبستن حوادث باشد. می تواند مانند بشکه باروت عمل کند حداقل یکبار و در بحران سوریه  این ظرفیت بحران سازی، کارایی  خود را نشان داده است موج بحران به هر طرفی که برود ظرفیت تخریبی زیادی دارد بخشی از ظرفیت بحران سازی در منطقه ناشی از انبوه دلارهای نفتی است.

 به طور قطع و یقین ایران نباید سیاست خوش بینی به این منطقه داشته باشد و ناچار است که در مقابل مسلح شدن این کشورها دست از مسلح شدن خود نکشد، اکنون  که این کشورها دشمنی خود را با ایران بطور شفاف  آشکار کرده اند ایران ناچار  است  سیاست های دفاعی و تسلیحاتی خود را به بهترین نحو پیش ببرد.

مسابقه بدبینی و نظامی گری در منطقه خلیج فارس موجب شده است که خلیج فارس به یک دریای بحران ساز  تبدیل شود و  بجای رشد و شکوفایی تجاری به انبار سلاح تبدیل شده است که آگاهان سیاسی آنرا برای آینده منطقه خطرناک می دانند. آینده منطقه ممکن است که به ناآرامی ها یا مشکلاتی یا برخوردها و تنش هایی منجر شود که مدیریت آن خیلی سخت باشد. حداقل آن این است که ممکن است یک جنگ روانی را ایجاد کند، که خود این جنگ روانی مشکلات زیادی را برای آینده کشورها خواهد داشت. در منطقه خلیج فارس هندیها چینی ها و خیلی از کشورها سرمایه گذاری دارند و سرمایه گذاری این کشورها هم به خطر خواهد افتاد و هندی ها و چینی هم در صورت بروز بحران به منطقه کشیده خواهند شد .

مرکز بین المللی مطالعات صلح: حضور ناتو در خلیج فارس چه تاثیرات امنیتی، سیاسی و ژئوپلیتیکی برای منافعایران دارد؟

توجیه کشورهای عربی این است که آنها بخاطر تهدیدات و خطر  ایران  به انبار کردن سلاح های پیشرفته و سیستم های دفاع موشکی و غیره و یا انواع موشک ها روی آوردند، و  معقتد بودند که ایران اتمی خطری متوجه منطقه می کند که باید جلو آن ایستاد. در حال حاضر که ایران برجام را امضا کرده است و رسما و عملا نشان داده است که به دنبال تهدید اتمی نیست و بدنبال اثبات این بوده است که برنامه هسته ای ایران هیچ کشوری را تهدید نمی کند، بلکه می تواند در خدمت کشورهای منطقه باشد؛ انتظار می رفت که کشورهای عربی دست از خصومت و ایران هراسی بیشتر بکشند. ولی متاسفانه آنها بعد از همه این حسن نیت هایی که ایران نشان داده است، بیشتر به نظامی گری روی آوردند. مثلا کویت درحال حاضر قرارداد همکاری با پیمان ناتو امضا  کرده است. انگلیسی ها در بحرین و امارات متحده پایگاه دارد. ترزا می نخست وزیر انگلیس در سفر اخیر به منطقه گفت که به منظور تقویت امنیت کشورهای منطقه خلیج فارس از “یک مشارکت امنیتی” حمایت می‌کند که شامل سرمایه‌گذاری دفاعی و آموزش نظامی در بحرین و اردن هم بشود. ترکیه عضو دیگر ناتو یک پایگاه چند منظوره درقطر دارد. اکنون  امریکا پایگاه های متعددی در کشورهای حاشیه خلیج فارس دارد. ناوگان پنجم دریای امریکا در بحرین مستقر هست.  چیزی حدودی شصت پایگاه و مقر از سوی کشورهای عضو ناتو و امریکا و کشورهای بزرگ عضو ناتو در اطراف ایران وجود دارد و این یک خطر و تهدید جدی نه تنها برایایران بلکه برای صلح جهانی است. تمام هم و غم ایران باید در این موضوع متمرکز شود که چگونه می توان خاورمیانه را عاری از سلاح های کشتار جمعی و عاری از خشونت و تهدید و بدبینی کرد. چگونه می شود درخاورمیانه و خلیج فارس اعتمادسازی  کرد و جو بدبینی و توهم توطئه  و ترس از یکدیگر بخصوص ایران  هراسی را از بین برد.  حکام کشورهای عربی در یک توهم عجیبی بسر می برند و احساس تهدید و ترس دایمی از ایران دارند این توهم ترس باعث شده که برای ایجاد جو روانی  احساس امنیت  به سوی مسابقه‌ی تسلیحاتی و دعوت از ناتو و قدرتهای استعماری  روی آورند. حضور ناتو در منطقه به ایران هراسی بیشتر دامن می زند زیرا حکام کشورهای عربی با تکیه بر ناتو به خود جرات می دهند  بیشتر علیه ایران جنجال ایجاد کنند و  فضای مخربی را  ایجاد کنند. و این جنجال سازی های کاذب می تواند تسلسل  و یا دایره ای از بی اعتمادی و تخریب را موجب شود.

مرکز بین المللی مطالعات صلح: آینده حضور ناتو در خلیج فارس چگونه خواهد بود؟ سناریوهای مورد نظر در این  حوزه چیست؟

درباره آینده حضور ناتو در خلیج فارس سه احتمال قابل  طرح است: ممکن است  حضور آنها افزایش پیدا  کند و یا ممکن است حضور آنها کاهش پیدا کند و یا این که به طور کامل از خلیج فارس خارج خواهند شد. هر کدام از این سه سناریو محتمل است اما این که ما تصور کنیم که ناتو از خلیج فارس خارج خواهد شد و یا حضور خود را در این منطقه کاهش خواهد داد، این موضوع بسیار  بعید به نظر می رسد. این منطقه، منطقه‌ی بدبینی هاست و کشورها به هم بدبین هستند. این بدبینی در حال حاضر بین کشورهای عربی شورای همکاری خلیج فارس و ایران و متحدینش مثل عراق و سوریه ظهور علنی پیدا کرده است قبلا مخفی و  پوشیده تر بود. اما دعواهای عربی- عربی بسیار عمیق تر از دعوا و یا منازعه عربی- فارسی است. یعنی در آینده ممکن است تغییراتی پیدا شود. فرض کنید که ایران سیاست هایی را اتخاذ کند و توهم ترس عربها ازایران به صفر برسد متعاقب آن  در این کشورها می تواند منازعات درون عربی بروز کند و بین خود آنها جنگ و درگیری ایجاد شود. کما این که خیلی ها در ایران معتقد بودند  که ما نباید در مقابل همسایگان و رقبا و بخصوص دشمن،  چهره‌ی ترسویی از خود نشان دهیم.  چون اگر ایران چهره  ترسویی از خود بروز بدهد، دشمن وقیح تر و گستاخ تر می شود. بنابراین همیشه باید چهره تهاجمی داشت و هیچ کوتاه نیامد. یعنی آنها اگر یک قدم در جهت خشونت بر می دارند و تهدید می کند، ایران نیز باید چندین قدم بردارد. اما این سیاست منجر به اعتماد سازی نشده است و نتوانسته است، خلیج فارس را به دریای آرامش و صلح تبدیل کند. بلکه همسایه های عرب را وحشت  زده تر کرده است. چون آنها کشورهای کوچکی هستند و توان دفاعی لازم را  ندارند لذا به طور طبیعی و روانی دچار وحشت ازایران می شوند. وقتی کشوری مثل بحرین ایران را تهدید می کند اصولا کسی در ایران توجهی به این تهدید نمی کند. چون بحرین کشوری نیست که قادر باشد ایران را عملا تهدید کند.  ایران از تهدید کشورهای مثل عربستان هم ترسی ندارد. چون ایران به خود اعتماد کافی دارد که قادر است از خود در مقابل همه کشورهای خلیج فارس بلکه در مقابل همه متحدین آنها دفاع کند. ایران ترسی از اسرائیل و امریکا در منطقه ندارد، چه برسد به کشورهای عربی. اما کشورهای عربی چون بنیه ضعیفی دارند، خیلی سریع از تهدید ایران ترس زده و هراسناک می شوند و این ترس آنها باعث شده است که ناتو و کشورهای غربی را به منطقه بکشند. بنابراین باید دید که آیا تهدیدات ایران باعث شده است که آنها به ناتو روی بیاورند یا مسائل دیگری در کار بوده است که  آنها را به سوی ناتو و امریکا سوق داده است. اما به هرحال یک حقیقت وجود دارد و آن این است که این کشورهای عربی پای بیگانگان را به خلیج فارس کشاندند. اولین بار در جریان جنگ ایران و عراق،  کشورهای عربی پای ناوگان های امریکا را بهخلیج فارس کشاندند. بعد ازآن در جریان جنگ عراق و کویت بود که کشورهای عربی از امریکا و متحدینش دعوت کردند که به خلیج فارس بیایند و کویت را نجات دهند. بعد از آن در جریان سرنگونی صدام بازهم این کشورهای عربی بودند که ناتو، امریکا، کشورهای غربی و ناوگان های آنها را به منطقه کشاندند. بطور طبیعی کشورهای صادر کننده سلاح نیز مشوق این کشورها در خرید اسلحه هستند و رسانه های گروهی آن کشورها برای بازار گرمی باید به ایران هراسی دامن بزنند مقامات انگلیسی و غربی بارها و بارها در ملاقات و گفتگو با همتایان عرب خود از تهدیدات ایران و سیاست توسعه طلبی ایران و هژمونی خواهی ایران داد سخن گفته اند نه بصورت محرمانه بلکه بطور علنی و  حکام عربی نیز خود  نیز به این ایران هراسی دامن می زنند در حال حاضر هم که مسابقه تسلیحاتی باعث شده است که خلیج فارس به انبار سلاح های پیشرفته تبدیل گردد. لذا باید گفت انتظار نمی رود که حضور  ناتو و یا کشورهای عضو ناتو در خلیج فارس کاهش یابد مگر اینکه در منطقه جنگ و خشونت روی دهد و هزینه های زیادی بر آنها تحمیل شود ایجاد هزینه های سنگین برای حضور آنها در صورت بروز جنگهای تروریستی میسر است. همانطور که آمریکابدلیل هزینه های کلان  وتلفات زیاد از عراقو افغانستان در ظاهر خارج شد.

 مطلب مرتبط : 

علل توجه کشورهای عضو ناتو به خلیج فارس: محمدعجم


شب فرهنگی گناباد در مشهد برگزار شد

 

%da%a9%d9%81-%d8%b2%d9%86%db%8c-%d8%b2%db%8c%d8%a8%d8%af-%da%af%d9%86%d8%a7%d8%a8%d8%a7%d8%af

 
برگزاری شب فرهنگی گنابادبه گزارش گروه استان های باشگاه خبرنگاران جوانازمشهد، احمد لطفی افزود: هدف از برگزاری شب فرهنگی گناباد ارتباط بین گنابادی های مقیم و غیر مقیم و تدوین بانک اطلاعاتی گنابادی های غیر مقیم است.
 وی گفت: معرفی قابلیت های فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی به همشهریان مقیم مشهد  بویژه نسل های دو و سه ، معرفی  محصولات  محلی در سال اقتصاد مقاومتی ، اقدام و عمل با توجه به خودکفایی گنابادی ها، توسعه محصولات محلی با مصرف محصولات بومی و رونق کسب و کار محلی از دیگر اهداف برگزاری شب فرهنگی گناباد است.
 عضو خانه گناباد تصریح کرد: به دنبال این هستیم تا فرهنگ غذای سنتی را در بین نسل های جوان گنابادی تبیین کنیم.
 لطفی افزود: در ماه محرم نیز خانه گناباد همایش بزرگ گنابادی های سراسر کشور را در گناباد برگزار کرد و در این راستا شب فرهنگی گناباد ویژه خانواده های گنابادی مقیم مشهد برگزار می شود .
 وی گفت: آیین های مقامی، شاهنامه خوانی، کف زنی، مسابقه، شعر خوانی، غرفه محصولات و صنایع دستی، حافظ خوانی همراه با پذیرایی شب یلدا از جمله برنامه های شب فرهنگی گناباد است.
گفتنی است شب فرهنگی گناباد پنجشنبه ۹دی ماه ساعت ۱۷:۳۰ الی ۲۱:۳۰۰ در بنیاد فرهنگی آریو مصلی نژاد بلوار وکیل آباد، بلوار هنرستان بین هنرستان ۱ و ۳  با برنامه های متنوع و شاد سنتی برگزار شد.

****

photo_2016-12-31_15-26-58

شب فرهنگی گناباد با حضور بیش از ۵ هزار گنابادی مقیم مشهد شب گذشته ۹ دی ماه در محل فرهنگسرای آریو مصلی نژاد برگزار شد.

مهندس بنایی نماینده گناباد در مجلس شورای اسلامی در همایش بزرگ شب فرهنگی گناباد که با حضور بیش از  دو هزار نفر از گنابادی های مقیم مشهد در محل فرهنگسرای مصلی نژاد این شهر برگزار شد،برخی اقدامات خود برای پیگیری کارها را شرح داد.

فرماندار گناباد در این مراسم با بیان اینکه این روزها هوای گناباد خوب نیست و حدود دو دهه است که بارندگی در گناباد کاهش یافته، گفت: این مسئله مشکلات زیادی را برای مردم منطقه ایجاد کرده و همچنین خشکسالی های پی در پی یکی از عوامل مهاجرت مردم به سایر شهرها است.
 محمدعلی نبی‌پورفرماندار گفت:  شهرستان گناباد با قدمتی که در طول تاریخ داشته، از نظر جایگاه و تقسیمات کشوری یکی از مهمترین شهرستان‌های خراسان رضوی به شمار می‌آید.
وی ادامه داد: از ۷۰ سال پیش که گناباد یکی از هفت شهرستان خراسان بزرگ تعریف می‎‎شده، تا به امروز، هشت شهرستان از گناباد منتفع شده و در حال حاضر نیز این شهرستان با دو بخش مرکزی و کاخک باز هم آن شور و نشاط خود را حفظ نموده است.
 فرماندار گناباد با اشاره به اینکه این شهرستان دارای زیرساخت های زیادی است که می‌توان آن را محور توسعه قلمداد کرد، تصریح کرد: مهمترین زیرساختی که بسیار ارزشمند نیز بوده، وفاق و اتفاق نظری است که برای حرکت در مسیر توسعه شهرستان بوجود آمده و خانه گناباد نیز زیرساخت فکری این حرکت خواهد بود.
 بحث گردشگری در گناباد در حال رونق گرفتن است و با توجه به پتانسیلی که در این شهرستان به‌چشم می‌خورد، قطعا در توسعه جایگاه رفیعی خواهد داشت،  همچنین در حوزه‌های صنعت، معادن و حتی در کشاورزی با توجه به خشکسالی های پی‌درپی، ایده‌های جدید بسیار حائز اهمیت خواهدبود.

به گزارش گناپا مسئول روابط عمومی خانه گناباد در گفتگو با خبرنگار ما گفت: این مراسم با هدف تجمع، آشنایی و همدلی بیشتر گنابادیهای ساکن مشهد برگزار شد.

امیر مهران پور افزود: با توجه به حضور پور شور گنابادیها مقیم مشهد در مراسم شب فرهنگی گناباد می توان گفت خوشبختانه استقبال بسیار خوبی از این مراسم صورت گرفت.

وی ادامه داد: برپایی بیش از ۲۰ غرفه محصولات گناباد، رقص چکه، شعر خوانی استاد اسفندیار فیاضی،موسیقی سنتی، مسابقه کف زنی، حافظ خوانی،شاهنامه خوانی، نمایش تقسیم آب، افسانه گویی،سخنرانی مسئولین( ابوالقاسم شفیعی عضو خانه گناباد، حمید بنایی نماینده ، محمد علی نبی پور فرماندار گناباد ، معرفی خانه گناباد دکتر پوریوسف مدیرکل بهزیستی خراسان رضوی و..) از جمله از برنامه های برگزار شده در مراسم شب فرهنگی گناباد بود. بعضی برنامه ها بدلیل کمبود وقت برگزار نشد

شب فرهنگی گناباد باحضور پرشور مردم در مشهد برگزار شد + گزارش تکمیلی

وی تاکید کرد: از اهداف بلند مدت خانه گناباد شناسایی و ایجاد وحدت و همدلی ۱۶۰ هزار نفری گنابادیهای ساکن مشهد است که امید است با ادامه برنامه های فرهنگی به این مهم برسیم.

مهران پور در پایان گفت: معرفی و نشان دادن فرهنگ گنابادی به نسل دوم و سوم از دیگر اهداف برگزاری شب فرهنگی گناباد بود.

 

در مراسم شب فرهنگی گناباد چه گذشت

– سرود ویژه گناباد، با عنوان پیر تاریخی که در شهر نامت آشنا است مهد بهلول گناباد پخش شد.

– مجری بارها از ایستادن حاضرین عذر خواهی کرد.

– کلیپی از قنات قصبه گناباد پخش شد، در این کلیپ کارکردن کارگران در محل قنات و شفافیت آب قنات را نشان میداد.

– اسفندیار فیاضی شاعرگنابادی با اشعار طنزش حال و هوای سالن را تغییر داد.

– گروه تسنیف هنر نمایی کردند، وی با تشویق حاضران صحنه را ترک کرد.

– استاد دلشاد، تفعلی از حافظ داشت:صلوات برای حافظ،منم که شهره شهرم به عشق ورزیدن، منم که دیده نیا آلودم به بد دیدن درابتدای این تفعل حافظ بود.

– همچنین در حیاط مدرسه برخی از گنابادی ها مقیم و غیر مقیم مشهد با عرضه محصولات فرهنگی، گردشگری، بومی محلی وصنایع دستی گناباد غرفه برپا کرده بودند و اقدام به فروش این محصولات می کردند.

– زعفران و زرشک، داروهای گیاهی، مجله ی فرهنگی گناپا، در این غرفه ها عرضه شده بود.

– رقص چکه در محیط باز برای گنابادی هایی که سالهاست از شهر خود دور بودند بسیار دلنشین و جذاب بود و هر یک سعی می کرد با تلفن همراه خود از لا به لای جمعیت این صحنه های بیاد ماندنی را ثبت کند.

– در سالن همایش فرهنگسرای مصلی نژاد جایی برای نشستن نبود و حتی برخی روی زمین نشسته بودند.

گزارش تصویری شب فرهنگی گناباد

http://gonapa.ir

به گزارش ایلنا، شب فرهنگی گناباد با حضور بیش از ۳ هزار نفر گنابادی مقیم مشهد در سالن همایش‌های آریو مصلی نژاد برگزار شد.

احمد دوستدار از اعضای برگزار کننده این همایش و عضو تشکل گنابادی های غیر مقیم در خصوص این همایش گفت: این برنامه با مراسم شاهنامه خوانی، پخت آش، درست کردن غذای سنتی کف(کف زنی)، اجرای زنده موسیقی سنتی و اوسونه گویی همراه بود.

وی گفت: در کنار برگزاری این همایش نمایشگاه صنایع دستی و سوغات محلی شهرستان گناباد نیز در این محل برگزار شد .

عضو هیات مدیره خانه معدن استان خراسان رضوی، ابراز امیدواری کرد که این همایش سر آغازی برای اتحاد گنابادی های غیر مقیم برای آبادانی و اعتلای شهرستان باشد.

احمد لطفی عضو دیگر تشکل گنابادی های غیر مقیم نیز  از حضور دکتر نبی پور مقام عالی دولت در شهرستان(فرماندار گناباد)، دکتر بنایی نماینده شهرستان در مجلس شورای اسلامی، دکتر پوریوسف مدیرکل بهزیستی استان خراسان رضوی، مدیران اداره میراث فرهنگی صنایع دستی و گردشگری ، سایر مدیران استان و شهرستان و کلیه عزیزانی که بی ریا در برپایی این همایش ما را یاری کردند تقدیر و تشکر کرد.

photo_2016-12-31_15-20-44

وی همچنین از عدم حضور مسئولین فرهنگی شهرستان در این همایش نیز گلایه کرد و گفت مدیران فرهنگی شهرستان باید در اعتلای فرهنگ گناباد تلاش بیشتر بکنند.

در پایان مراسم اوسونه (افسانه) های قدیمی و اسطوره ای در پای کرسی ارایه شد و دکتر عجم نیز گفت گناباد یعنی خراسان واقعی یعنی اصالت و هویت یعنی شهر افسانه ها و اسطوره های کهن؛ سه رویداد بزرگ تاریخ ایران قبل از اسلام در این شهر اتفاق افتاده شکست نهایی تورانیان از سپاه ایران در جنگ ۱۲ رخ – اخرین نبرد یزدگرد سوم و استقرار بهرام  چوبین برای جنگ با شابشاه معروف ترین این رویدادهای تاریخی است. وی گفت جنگ دوازده رخ در شاهنامه در  ۲۵۱۸ بیت شعر وصف شده و سراسر پند و اندرز و سیاست و دیپلماسی است. در پایان جوایز گروه کف زنی دوازده رخ زیبد  توسط علی شکیبا رئیس آموزش و پرورش ناحیه ۶ به آنها اعطا گردید .

%d8%af%da%a9%d8%aa%d8%b1-%d8%b9%d8%ac%d9%85-%da%af

%d8%af%da%a9%d8%aa%d8%b1-%d8%b9%d8%ac%d9%85-%d8%b4%d8%a7%d9%87%d9%86%d8%a7%d9%85%d9%87-%d8%ae%d9%88%d8%a7%d9%86%db%8c

 

جشن یلدا یا شب چله بر جشن های مسیحی تاثیر داشته

drajam%d8%af%da%a9%d8%aa%d8%b1-%d8%b9%d8%ac%d9%85
 در جشن بزرگ شب چله در دانشگاه فردوسی که با حضور سرکنسولهای مقیم مشهد برگزار شد دکتر محمدعجم طی سخنانی در این مراسم گفت:
این هفته ما سه جشن بزرگ ادیان ابراهیمی داریم و یک جشن باستانی از میراث کهن بشریت یعنی یلدا
 از این مناسبت های خجسته باید برای هفته وحدت ادیان و میراث مشترک بشریت استفاده کنیم برای ترویج گفتگو و مدارا و دوری از تعصبات کور ؛ نباید در این هفته مبارک سخنی گفته شود که در جهت احترام به عقاید مومنین به ایین های مسیحی نباشد الان در سراسر جهان غرب ایین های کریسمس با شکوه تمام اجرا می شود نمادهای سرو و صلیب جزیی از این ایین ها است اما اینجا محیط علم و دانش است باید بگویم واقعیت این است که توجه یا احترام نسبت به سرو و صلیب بیشتر از سه هزار و شاید بسیار بسیار قدیمی تر باشد و راز ان را طی مقاله ای سال ۱۳۸۱ ارایه کردم البته انموقع انقدر مستندات کافی نبود اما الان در منابع انگلیسی و عربی مستنداتی کافی در تایید مطلب وجود دارد در نقش رستم ۴ صلیب عظیم کنده شده است در اثار تاریخ کهن ایران درخت سرو جایگاه ویژه دارد این نقش ها تصادفی نیست و ریشه در ایین های کهن داشته است . سرو و صلیب در ایین های کریسمس از ایین های کهن اریایی ریشه می گیرد .
 اکنون  مقامات ذیربط در کشورمان در پی آن هستند تا مانند ثبت نوروز ؛ یلدا یا شب چله را نیز با همکاری کشورهای همسو با تمدن ایرانی در یونسکو ثبت نمایند.

photo_2016-11-14_11-34-29

 

 

 

۹۵-%d8%af%da%a9%d8%aa%d8%b1-%d8%b9%d8%ac%d9%85-ajam%db%8c%d9%84%d8%af%d8%a7

 

به گزارش سایت مجله باران کویر، و خانه گناباد جشن شب چله در مجتمع فرهنگی زیبد برگزار شد.

دکتر محمد عجم چهره سرشناس فرهنگی و مطبوعاتی کشورمان در خصوص ریشه های تاریخی چله سخنانی ایراد و از جمله گفت شب چله از ایین های بسیار کهن است و به دوره ایین های اولیه ایرانی و مهر ایین یا میترایی بر می گردد روز بعد از طولانی ترین شب سال را روز خوره یا خورشید روز می گفتند که اروپایی نیز انرا ساندی به معنی روز خورشید می نامند وی گفت ایین های کریسمس و تزیین درخت سرو نیز از تاثیرات جشن های چله یا یلدا است. جشن یلدا ممکن است به واژه سریانی یلدا به عنوان تولد خورشید ربط داشته باشد و از طرفی بنظر می رسد یل + دا ” کلمه کاملا پارسی باشد. حتی صلیب نیز از نمادهای ایین مهر است و سالروز تولد عیسی مسیح که اکنون در تمام کشورهای غربی بطور باشکوهی در حال برگزاری است دو قرن بعد وارد تقویم شده و به روزی که جشن زایش خورشید یا یلدا هست ربط داده شده است. تولد عیسی مسیح بدلایل متعدد نمی توانسته است در سردترین شب های سال باشد زیرا با داستان شبان و سه ویزدام ایرانی که به زیارت نوزاد رفتند مغایرت دارد . وی در خصوص سوابق تاریخی گناباد و زیبد گفت سه بار مکان جغرافیایی زیبد و گناباد بدلیل زلزله و یا بیماری های مسری جابجا شده و سه رویداد بزرگ تاریخی ایران از جمله ۱۲ رخ در این منطقه اتفاق افتاده است.                           سالن مجتمع فرهنگی ورزشی زیبد

ajamyalda

File:YaldaZibad.jpg

 

خبرگزاری میراث  یلدا آئینی به قدمت تاریخ: محمد عجم

http://chtn.ir/

 


جشن یلدا یا شب چله بر جشن های مسیحی تاثیر داشته

جشن یلدا یا شب چله بر جشن های مسیحی تاثیر داشته

drajam%d8%af%da%a9%d8%aa%d8%b1-%d8%b9%d8%ac%d9%85
 در جشن بزرگ شب چله در دانشگاه فردوسی که با حضور سرکنسولهای مقیم مشهد برگزار شد دکتر محمدعجم طی سخنانی در این مراسم گفت:
این هفته ما سه جشن بزرگ ادیان ابراهیمی داریم و یک جشن باستانی از میراث کهن بشریت یعنی یلدا
 از این مناسبت های خجسته باید برای هفته وحدت ادیان و میراث مشترک بشریت استفاده کنیم برای ترویج گفتگو و مدارا و دوری از تعصبات کور ؛ نباید در این هفته مبارک سخنی گفته شود که در جهت احترام به عقاید مومنین به ایین های مسیحی نباشد الان در سراسر جهان غرب ایین های کریسمس با شکوه تمام اجرا می شود نمادهای سرو و صلیب جزیی از این ایین ها است اما اینجا محیط علم و دانش است باید بگویم واقعیت این است که توجه یا احترام نسبت به سرو و صلیب بیشتر از سه هزار و شاید بسیار بسیار قدیمی تر باشد و راز ان را طی مقاله ای سال ۱۳۸۱ ارایه کردم البته انموقع انقدر مستندات کافی نبود اما الان در منابع انگلیسی و عربی مستنداتی کافی در تایید مطلب وجود دارد در نقش رستم ۴ صلیب عظیم کنده شده است در اثار تاریخ کهن ایران درخت سرو جایگاه ویژه دارد این نقش ها تصادفی نیست و ریشه در ایین های کهن داشته است . سرو و صلیب در ایین های کریسمس از ایین های کهن اریایی ریشه می گیرد .
 اکنون  مقامات ذیربط در کشورمان در پی آن هستند تا مانند ثبت نوروز ؛ یلدا یا شب چله را نیز با همکاری کشورهای همسو با تمدن ایرانی در یونسکو ثبت نمایند.

photo_2016-11-14_11-34-29

 

 

۹۵-%d8%af%da%a9%d8%aa%d8%b1-%d8%b9%d8%ac%d9%85-ajam%db%8c%d9%84%d8%af%d8%a7

 

به گزارش سایت مجله باران کویر، و خانه گناباد جشن شب چله در مجتمع فرهنگی زیبد برگزار شد.

دکتر محمد عجم چهره سرشناس فرهنگی و مطبوعاتی کشورمان در خصوص ریشه های تاریخی چله سخنانی ایراد و از جمله گفت شب چله از ایین های بسیار کهن است و به دوره ایین های اولیه ایرانی و مهر ایین یا میترایی بر می گردد روز بعد از طولانی ترین شب سال را روز خوره یا خورشید روز می گفتند که اروپایی نیز انرا ساندی به معنی روز خورشید می نامند وی گفت ایین های کریسمس و تزیین درخت سرو نیز از تاثیرات جشن های چله یا یلدا است. جشن یلدا ممکن است به واژه سریانی یلدا به عنوان تولد خورشید ربط داشته باشد و از طرفی بنظر می رسد یل + دا ” کلمه کاملا پارسی باشد. حتی صلیب نیز از نمادهای ایین مهر است و سالروز تولد عیسی مسیح که اکنون در تمام کشورهای غربی بطور باشکوهی در حال برگزاری است دو قرن بعد وارد تقویم شده و به روزی که جشن زایش خورشید یا یلدا هست ربط داده شده است. تولد عیسی مسیح بدلایل متعدد نمی توانسته است در سردترین شب های سال باشد زیرا با داستان شبان و سه ویزدام ایرانی که به زیارت نوزاد رفتند مغایرت دارد . وی در خصوص سوابق تاریخی گناباد و زیبد گفت سه بار مکان جغرافیایی زیبد و گناباد بدلیل زلزله و یا بیماری های مسری جابجا شده و سه رویداد بزرگ تاریخی ایران از جمله ۱۲ رخ در این منطقه اتفاق افتاده است.                           سالن مجتمع فرهنگی ورزشی زیبد

ajamyalda

File:YaldaZibad.jpg

 

خبرگزاری میراث  یلدا آئینی به قدمت تاریخ: محمد عجم

http://chtn.ir/

 


مشهد ۲۰۱۷ مشهد پایتخت فرهنگی جهان اسلام

مشهد ۲۰۱۷ مشهد پایتخت فرهنگی جهان اسلام

برای سال ۲۰۱۷ مشهد پایتخت فرهنگی جهان اسلام است، انتخاب مشهد از جانب آیسسکو(سازمان علمی، فرهنگی و آموزشی اسلامی ) به عنوان پایتخت فرهنگ اسلامی در سال ۲۰۱۷ (دی ماه ۱۳۹۵ تا دی ماه ۱۳۹۶) برگزیده شده است.

%d8%af%da%a9%d8%aa%d8%b1-%d8%b9%d8%ac%d9%85-%da%af

مشهد سالانه میزبان ۲۷ میلیون زایر و گردشگر است که رقم اول در کشور است
مشهد از دیرباز تا کنون، با میزبانی از زائران و گردشگرانی از ادیان و فرق گوناگون، و با سرآمدی در پرورش فرهیختگان و دانشمندان، گسترش دهنده معارف اسلامی و فرهنگ شیعی و جایگاه همزیستی ادیان و فرق، کانون رخدادهای تاریخی و انقلابی اثربخش، و پیشگام در توسعه فناوری های ارتباطی و بنابراین شایسته پرسابقه این عنوان بوده است.

...

از سال ۲۰۰۵ میلادی سازمان ایسسکو برای اولین بار شهر مکه را به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام برگزید واز سال بعد هرساله ۳ شهر در سه منطقه عربی ،اوراسیا، افریقا به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام معرفی می شوند که درسال ۲۰۱۷ مشهد از منطقه اوراسیا به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام برگزیده شده است .

 

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی معرفی مشهد مقدس در سال ٢٠١٧ به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام را فرصت مغتنمی برای معرفی، ترویج و تبیین فرهنگ رضوی و ابعاد شخصیتی امام رضا(علیه السلام) دانست.

«سیدرضا امیری صالحی» در شورای سیاستگذاری پانزدهمین جشنواره فرهنگی و هنری و بین المللی امام رضا(علیه السلام)، اظهار کرد: باید یک فراخوان بزرگ و عمومی برای دعوت از مسلمانان جهان برای امسال که مشهد به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام در سال ٢٠١٧ معرفی می شود، فراهم آید.

رییس شورای سیاستگذاری پایتخت فرهنگ اسلامی – مشهد ۲۰۱۷ بر زمینه سازی با محوریت میراث فرهنگی برای ورود توریست اشاره و تاکید کرد که باید امسال با توجه به این فرصت حجم ورودی به این شهر را چند برابر کنیم.

  مراسم شب چله در زیبد خراسان

%da%a9%d9%81-%d8%b2%d9%86%db%8c-%d8%b2%db%8c%d8%a8%d8%af-%da%af%d9%86%d8%a7%d8%a8%d8%a7%d8%af

** مشهد در صنایع دستی می تواند قطب بزرگ دنیا شود

 

ایران دارای هنرمندان ماهر و با تجربه در زمینه صنایع دستی است که می تواند با تولید آثار خوب که بار معنایی هم در ارتباط با مشهد ٢٠١٧ داشته باشد، این شهر مقدس به عنوان قطب بزرگ صنایع دستی بزرگ دنیا معرفی شود.

به گفته وی این کار علاوه بر اشتغال زایی یک بار معنایی به خصوص نماد مشهد ٢٠١٧ نیز به همراه خواهد داشت.

عضو شورای عالی انقلاب فرهنگی همچنین پیشنهاد کرد که امسال در کنار لوگوی جشنواره بین المللی امام رضا(علیه السلام) لوگوی مشهد ٢٠١٧ طراحی شود.

به گفته صالحی امیری دنیا امروز مشهد را به رسمیت شناخته که این در واقع شناخته شدن تشیع را نشان می دهد، از این رو باید از فرصت پیش آمده مشهد به عنوان پایتخت فرهنگی جهان اسلام، برای گفتمان سازی و تعامل میان مسلمانان تلاش شود.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی بر جدیت و به کارگیری همه ظرفیت ها برای میزبانی خوب از مسلمانان جهان تاکید کرد و گفت: باید با استفاده از همه ظرفیت های فرهنگی و هنری، دانشگاهی، رسانه ای و همکاری و همیاری دستگاه های مرتبط و اجرایی کشور، تصویر دیگری از مشهد مقدس به جهانیان ارائه کنیم.

به گفته وی وجه تمایز مشهد در سال ٢٠١٧ با گذشته باید مشخص و برای همگان محسوس باشد.

...

** برنامه های فرهنگی و هنری در سطح ملی، رنگ و بوی ٢٠١٧ داشته باشد

«سیدسعید سرابی» با اشاره به حضور دو هزار و ۵۰۰ میهمان رسمی داخلی و خارجی در آیین افتتاحیه مشهد ۲۰۱۷ ، اظهار کرد: این مراسم پنجم بهمن ماه آغاز و به مدت سه روز ادامه خواهد یافت.

وی همچنین از حضور « عبدالعزیز بن عثمان التویجری» مدیرکل آیسسکو به عنوان میهمان اصلی  این مراسم یاد کرد.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی خراسان رضوی تصریح کرد: همچنین در این مراسم ۲۵۰ میهمان از ۵۲ کشور و یکهزار و  ۵۰۰ میهمان اعم از مسوولان و نخبگان کشوری حضور خواهند داشت.

 

سرابی از فعالیت ۲۵ کمیته مختلف جهت هماهنگی در راستای برگزاری مطلوب مراسم افتتاحیه رویداد مشهد ۲۰۱۷ خبر داد.

وی با بیان اینکه در برنامه ریزی های مراسم افتتاحیه به استفاده از فرصت رویداد  «مشهد ۲۰۱۷» جهت معرفی هر چه بهتر فرهنگ و تاریخ این شهر تاکید شده است،

photo_2016-12-31_15-20-44

برگزاری همایش ها و بازدیدهای مختلف را از جمله مهمترین برنامه ها در این خصوص بر شمرد.

سرابی همچنین با اشاره به دریافت برنامه های دیگر دستگاه ها برای رویداد «مشهد ۲۰۱۷»، اظهار کرد: هفته‌نگار فرهنگی شامل ۵۲ هفته سال ۲۰۱۷ به زبان های فارسی، انگلیسی و عربی تهیه و تدوین شده و در بین میهمانان  مراسم افتتاحیه توزیع خواهد شد.

 

اولین بار

از سال ۲۰۰۵ اولین پایتخت فرهنگی ( مکه ) جهان اسلام  از سوی سازمان آیسسکو  وابسته به این  سازمان  انتخاب شد سپس مقرر شد هر ساله یعنی از سال ۲۰۰۶ سه شهر از کشورهای آسیایی، آفریقایی و عربی و عضو سازمان همکاری اسلامی (کنفرانس اسلامی)  به عنوان پایتخت های فرهنگی جهان اسلام انتخاب می شوند.
عربستان مکه۲۰۰۵  /    ایران اصفهان۲۰۰۶/  سوریه حلب۲۰۰۶/مالی تومبوکتو۲۰۰۶ / لیبی طرابلس۲۰۰۷ /مراکش فاس۲۰۰۷/ ازبکستان تاشکند۲۰۰۷مصراسکندریه۲۰۰۸پاکستان لاهور۲۰۰۸جمهوری آذربایجان باکو۲۰۰۹تونس قیروان۲۰۰۹مالزی کوالالامپور۲۰۰۹یمنتریم۲۰۱۰تاجیکستان دوشنبه۲۰۱۰مجمع الجزایر کومورموردنی۲۰۱۰عراق نجف اشرف۲۰۱۲بنگلادش داکار۲۰۱۲نیجرنیامی۲۰۱۲افغانستان غرنی۲۰۱۳لبنان طرابلس۲۰۱۳آذربایجان باکو۲۰۱۳نیجریه کانو۲۰۱۳الجزایرتلسمان۲۰۱۴قرقیزستان بیشکک۲۰۱۴بورکینافاسواوآگادوگو۲۰۱۴کابل کابل۲۰۲۴عربستان مدینه۲۰۱۳  . ۲۰۱۴ –  ۲۰۱۵ مالی تنبکتو ۲۰۱۶  -۲۰۱۷ مشهد.

منشور:::>>>>    مشهد ۲۰۱۷:


علل توجه کشورهای عضو ناتو به خلیج فارس

 نوع همکاریهای کنونی امنیتی نظامی ناتو با کشورهای خلیج فارس

علل توجه کشورهای عضو ناتو به خلیج فارس

ناتو در ابتدا برای مهار شوروی و کمونیزم و دفاع از اروپای غربی شکل گرفت  بعد از سپتامبر ۲۰۰۱ تمام اهداف و تمرکز ادبیات خود را بر روی مبارزه با تروریسم قرار داده است البته موضوع تهدید ایران و یا خطر ایران هم  از این ادبیات بی نصیب نبوده است و از همان زمان هم به فکر ایجاد پایگاه هایی خارج از مرزهای سنتی خود بود و توجه ویژه ای هم به خلیج فارس داشت. اما عواملی موجب گردید که در طول سالهای گذشته توجه ویژه به منطقه خلیج فارس با تعلل روبرو کرد. لذا باید بگوییم که منطقه فقط درچند ماه گذشته مورد توجه زیاد قرار نگرفته ، بلکه این توجه به خلیج فارس از ابتدای دوره استعمار گری وجود داشت و اکنون خیلی جدی تر شده است.

 در گفت و گوها و اجلاس های سران ناتو بعد از سپتامبر ۲۰۰۱ ، یکسری مذاکراتی برای توسعه حوزه ی قلمرو ناتو  مورد بحث قرار می گرفت که  نام آن را “گفتگو های مدیترانه ای” گذاشته بودند. هدف از این گفت و گوها این بود که کشورهای دو طرف مدیترانه یعنی شمال آفریقا بخصوص مراکش و جنوب اروپا را در طرح های مبارزه با تروریسم و اهداف ناتو مشارکت دهند. چنانچه ناتو با یکسری از این کشورها مانورهای مشترکی هم برگزار کرد. البته در آن زمان ناتو نمی خواست اشاره کند که می خواهیم ناتو را به شمال آفریقا گسترش دهیم یا پایگاهی در مراکش، تونس و مصر داشته باشیم. نام آن را دیالوگ مدیترانه ای گذاشته بودند تا موضوع گسترش ناتو در جهان اسلام حساسیت زا نشود. اما در سال ۲۰۰۴۴ اجلاسهایی تحت عنوان گفت و گو های استانبول طرح و در آنجا بود که ناتو آشکارا علاقمندی و استراتژی خود را برای توسعه قلمرو نفوذ خود اعلام داشت و بر اساس همان تصمیم گیری در اجلاس سران کشورهای ناتو در استانبول، استراتژی توسعه قلمرو به خلیج فارس تدوین شد.

خلیج فارس در دوره ی چهارصد سال گذشته یعنی دوره ای که استعمار وارد خلیج فارسشد و تا دوره ای که استعمار مجبور شد از خلیج فارس خارج گردد، در هر دوره  از ابعاد خاصی  اهمیت داشت. بعد از آن هم در سال های بعد از فروپاشی شوری باز به نوع دیگری اهمیت پیدا کرد. پیروزی انقلاب اسلامی ایران و اشغال افغانستان توسط شوروی، دو عامل مهم تاثیر گذار بر توجه امریکا و ناتو به خلیج فارس شد. ولی در یک دوره های فراز و نشیب داشت. لذا خلیج فارس بعد از مدتی به فراموشی سپرده شد تا این که جنگ کویت اتفاق افتاد و بعد از آن جنگ آزادسازی کویت و حمله به عراق پیش آمد. در دوره ی باراک حسین اوباما وی مخالف شدید حضور نیروهای امریکایی در خلیج فارس بود و اعلام داشت که ما در منطقه خلیج فارس و در جنگ های خاورمیانه ای منافعی نداریم و این جنگها  ۶ تریلیون هزینه بر دوش آمریکا گذاشته است و  نیروهای خود را باید از این منطقه خارج کنیم و با  همین شعارها هم توانست رای بیاورد و تا حدودی هم مجبور شد عمل کند.

در دوره ی اوباما، ضربه ای به سیاست گسترش ناتو به شرق و خاورمیانه و خلیج فارسوارد شد و همه آن اقداماتی که در سال ۲۰۰۱ تا ۲۰۰۴۴ انجام شد و نقش هایی که طراحی شده بود و (در نهایت به سند مفهوم راهبردی نوین یا به سند ابتکارات همکاری استانبول معروف شد)، در دوره ی اوباما آسیب خورد. ولی کشورهای دیگر ناتو شروع به ایجاد پایگاه در کشورهای خلیج فارس کردند. چنانچه کشورهای عضو ناتو حتی ترکیه،فرانسه و انگلیس در کشورهای خلیج فارس شروع به تشکیل پایگاه کردند. اگرچه ناوگان پنجم آمریکا در بحرین مستقر بود اما امریکا مایل نبود که برای ناتو و امنیت منطقه این هزینه های کلان را  بپردازد. در همین راستا باید گفت پرداخت هزینه های ناتو و هزینه های خاورمیانه ای همیشه یکی از دعواهای کاندیدهای ریاست جمهوری  امریکا بوده است و ترامپ رئیس جمهور آینده نیز به همین دلیل شعار “توجه به داخل”  و فرار از تامین مالی ناتو ، که شعارهای دمکراتها بود را خیلی جدی حمایت می کرد . و همواره روسای جمهور سابق آمریکا را خائن می نامید که پول آمریکا را صرف تامین امنیت مناطقی در جهان کرده اند که دیگر سودی ندارد وی می گوید اگر آمریکا باید در دریای چین و مدیترانه و خلیج فارس حضور داشته باشد باید پول آن را کامل متحدین آمریکا(ژاپن – عربستان – … )بپردازد.

نوع همکاریهای کنونی امنیتی نظامی ناتو با کشورهای خلیج فارس

نوع همکاریها متنوع است. اما از همه مهمتر فروش سلاح از طرف کشورهای عضو ناتو است که مهم ترین اولویت صادر کنندگان سلاح است. به طوری که بیشترین حجم فروش اسلحه کشورهای ناتو به خلیج فارس انجام می شود. و کشورهای خلیج فارسبزرگترین خریداران اسلحه هستند. به طوریکه عربستان به تنهایی بعد از چین بزرگترین کشور خریدار اسلحه است. تقریبا  ۹۶۶ درصد خرید عربی از کشورهای عضو ناتو هست و حدود ۴۴ درصد از کشورهای غیر عضو ناتو می باشد.

IMG_3124

چندی قبل مرکز مطالعات استراتژیک و بین‌الملل آمریکا CSIS در گزارشی به تهدیدها و همکاری‌های راهبردی در حال شکل‌گیری در منطقه خلیج فارس پرداخته بود و آمار و ارقام مسابقه تسلیحاتی را اعلام کرده بود این ارقام نشان می دهد که کشورهای عضو شورای همکاری خلیج( فارس) ۸۰ برابر ایران هزینه نظامی گری می پردازند .کشورهای شورای همکاری هر کدام ۱۰۰۰ درصد درآمد کشور خود را صرف نظامی گری می کندعربستان به تنهایی  سال گذشته ۷۰۰۰ میلیارد دلار خرید نظامی داشته است که عموما ازفرانسه ، انگلستان و آمریکا می باشد خرید نظامی عربستان از کشور هند و حتی چین فراتر می رود.

خرید سلاح های مدرن مانند هواپیمای جنگنده تهاجمی F-15SG  هلیکوپتر UH-60 بلکهاوک، جتهای جنگنده F-15  غلافهای حاوی سیستمهای الکترونیکی هدفگیری پیشرفته جهت نصب بر روی جنگنده بمب افکنهای F-15E؛  موشکهای کروز، ساخت شرکت MBDA. هواپیمای جنگنده رادارگریز F-35I موسوم به JSF ساخت لاکهید مارتین، موشکهای ضدکشتی MM-40 اگزوسه، موشک ضدموشک از نوع MIM-104E  موشک پاتریوت (GEMT)  از جمله خریدهای عربستان سعودی در سالهای اخیر بوده است. قطر، کویت  و امارات نیز خرید های مشابهی داشته اند.

بعد دوم حضور ناتو آموزش است که ناتو با کشورهای شورای همکاری خلیج فارس یکسری قراردادهای همکاری اعم از آموزشی و  یا مانورهای مشترک دارد.. چنانچه در پنج شش سال اخیر ناتو به طور جداگانه یا به طور سازمانی یادداشت تفاهم هایی را با کشورهای شورای همکاری خلیج فارس امضا کرده است. همکاری دیگر ناتو با خلیج فارس ایجاد پایگاه است. ناتو به طور مشخص در چند کشور خلیج فارس، پایگاه ایجاد کرده است و هم چنین ایجاد مانورهای مشترک را مورد نظر قرار داده است. گذشته از این کشورهای امریکا، انگلیس و فرانسه به صورت جدا از پیمان ناتو با این کشورها همکاری دارند. ولی با توجه به قراردادهای دفاعی و قراردادهای ایجاد پایگاه و مقر که کشورهای عضو ناتو در خلیج فارس منعقد کرده اند، تقریبا می شود گفت که کشورهای شورای همکاری خلیج فارس به نوعی غیر مستقیم همکار یا شریک یا عضو غیر مستقیم ناتو شده اند.

بازیگران مختلف منطقه ای و بین المللی و نگاه به حضور حداقلی و حداکثری ناتو در خلیج فارس

کشورهای عضو ناتو برای اینکه به مسابقه تسلیحاتی در خلیج فارس بزنند از ایران لولو خورخوره و هیولای ترسناکی ساخته اند و بزرگنمایی خطر ایران و ایران هراسی را سرلوحه کار خود قرار داده اند حکام کشورهای عربی  نیز بدلایل داخلی و خارجی همیشه  سیاست توهم آمیز یا سیاست توهم ترس یا توهم توطئه را دنبال می کنند، و به دنبال یک دشمن( وهمی یا واقعی) هستند. به همین دلیل  ایران را به عنوان یک تهدید و خطر تلقی می کنند. در گذشته اگر در محافل خصوصی و مطبوعاتی حرف از تهدید ایرانمی زدند. در حال حاضر حکام بطور علنی و مکرر از توسعه طلبی و تهدیدایران و تهدید زدایی ایران سخن می گویند. در همین سفر اخیر به منطقه نخست وزیر انگلیس در جمع حکام عرب خلیج فارس گفت: ” می‌خواهم به شما اطمینان دهم که من به وضوح تهدیدی را که ایران متوجه منطقه خلیج فارس و در بُعدی وسیعتر، متوجه خاورمیانه می‌کند مشاهده می‌کنم باید به فکر امنیت دسته جمعی و مشارکت امنیتی باشیم “.  آنها مرتب از  قصد ایران برای سلطه بر پایتخت های عربی و از سیاست توسعه طلبی فارسی و شیعی سخن می گویند و افکار عمومی را علیه ایران بدبین می کنند. این اتهامات  کاذب منجر به این شده است که حکام عربی دایما توهم ترس داشته باشند و در نتیجه آنها با حضور ناتو احساس آرامش می کنند و به همین دلیل از حضور ناتو استقبال کرده اند. حکام کشورهای عربی با بودن پایگاه های نظامی امریکا و ناتو نوعی احساس آرامش می کنند. اما این آرامش کاذب است. کشورهای عربی چون قادر نیستند، امنیت خود را تامین کنند.  در منطقهخلیج فارس ایران تنها کشوری است که امنیت خود را تامین می کند و سایر کشورها به نوعی وابسته به کشورهای بیرون جغرافیای خاورمیانه هستند. آنها با وابستگی به ناتو سعی می کنند برای خود یک آرامش کاذبی ایجاد کنند و در نتیجه حکام کشورهای عربی خلیج فارس از حضور ناتو، استقبال کردند. اما کشورهای دیگری چون ایران، روسیه و چین به طور طبیعی با حضور ناتو در خلیج فارس موافق نیستند. حضور ناتو در منطقه به ایران هراسی بیشتر دامن می زند زیرا کشورهای عربی با تکیه بر ناتو می توانند بیشتر علیهایران جنجال ایجاد کنند و  فضای مخربی را ایجاد کنند.

واژگان کلیدی: همکاریهای امنیتی، نظامی، ناتو، خلیج فارس ، ناتو  در خلیج فارس، ناتو و خلیج فارس


اختلافات و چالش های امارات با کشورهای همسایه

اختلافات و چالش های امارات با کشورهای همسایه

یکی از مشکلات همه کشورهای عربی خلیج فارس بحران هویت است و در امارات بیشتر مشهود است. از جمعیت ۹ میلیونی آن فقط یک و نیم میلیون (حدود ۱۶ درصد) بومی هستند. این جمعیت اندک نیز در تصمیم گیری ها مانند سایر اتباع بیگانه چندان نقشی ندارند.

 

 

چالش های فراروی امارات

یکی از مشکلات همه کشورهای عربی خلیج فارس بحران هویت است و در امارات بیشتر مشهود است. از جمعیت ۹ میلیونی آن فقط یک و نیم میلیون (حدود ۱۶ درصد) بومی هستند. این جمعیت اندک نیز در تصمیم گیری ها مانند سایر اتباع بیگانه چندان نقشی ندارند. دخالت امارات در جنگ یمن و سوریه برای این کشور هزینه هایی را بار کرده که چالش اقتصادی و کسری بودجه را بهمراه دارد و یکی از چالش های آینده امکان فروپاشی اقتصاد امارات است.

امارات اگرچه خود را از وابستگی محض به نفت رهانیده ولی دخالت امارات در بحران های منطقه ای برای این کشور چند ملیتی مشکل ساز است و چالش های داخلی و شکاف داخلی ایجاد خواهد کرد. اکنون نیز امارات بیشترین حجم روابط تجاری و نظامی را با فرانسه – انگلستان – آلمان و هند دارد.

خریدهای نجومی تسلیحاتی از فرانسه و امریکا و پایگاههای نظامی امریکا و فرانسه در امارات مشکلات داخلی امارات را تشدید می کند. امارات دارای چالش های جدی حقوق بشری است و در جریان بیداری اسلامی یا بهار عربی در آستانه یک بحران جدی قرار گرفت. صدهها نفر دستگیر و بیشتر ۱۰۰ نفر در این واقعه شکنجه شدند. اما به برکت حمایت رسانه های غربی امارات از این چالش بزرگ رهانیده شد. چنانچه دادگاههای شریعت این کشور متهم است که مجازاتهای سخت و بدون ضابطه اجرا می کند. هزاران شیعه و افراد ناراضی که حتی متولد امارات بوده اند از این کشور اخراج شدند.

 

اختلافات و چالش های امارات با کشورهای همسایه

تمام کشورهای شورای همکاری خلیج فارس با هم اختلافاتی دارند، عاملی که آن ها را ظاهرا متحد کرده است، توهم ترس از ایران (و به اصطلاح آنها توسعه طلبی فارسی!)  است و بخش دیگر آن هم ترس از گروه های جهادی افراطی مانند داعش است.

در واقع امارات با چهار کشور مرز آبی و خشکی دارد: عربستان، قطر، عمان و ایران. امارات با تمام این چهار کشور نیز اختلافات مرزی دارد، لذا باید اختلافات دوجانبه این کشورها را با هم جداگانه بررسی نمود.

در بین تمام این کشورها امارات بیشترین اختلاف را با قطر دارد. مشکلات امارات با قطر، فقط مرزی نیست، بلکه اختلافات ایدئولوژیکی، سیاسی و قبیله ای و قومی هم هست. قبایلی که امروزه در داخل جغرافیای هفت شیخ نشین امارات قرار می گیرند سابقه نزاع و دعواهای حداقل دویست ساله با قطر دارند.

به خصوص، این اختلافات پس از اینکه حمد بن خلیفه، پدر خود را از طریق کودتا از قدرت برکنار کرد  سه کشور بحرین، امارات و عربستان به شدت علیه این کودتا اقدام کردند و آن را محکوم کردند و سعی کردند در کودتایی نافرجام، یک سال بعد شیخ خلیفه را دوباره به قدرت برسانند و حمد (امیر قبلی) را از کار برکنار کنند.

این دعواها، اختلافات و سو ظن ها  بین شیخ حمد و کشورهای شورای همکاری خلیج فارس را عمیق کرد  و در مقابل شیخ حمد سعی کرد با حمایت از فلسطینی های ضد عربستانی و دفاع از آرمان فلسطین  نوعی انقلابی گری در مقابل شیخ نشین های سنت گرای عربستان و بحرین انجام دهد و به صدام حسین، حماس و گروه های مبارز فلسطینی بسیار نزدیک شد و به آن ها کمک مالی کرد.

نزدیک شدن قطر به فلسطینی ها، حماس، اخوان المسلمین و گروه های جهادی به خصوص القاعده بیشتر از آن که از ایمان و اعتقادات دینی رهبران قطر برخیزد، به خاطر رقابت و ضدیت با امارات و عربستان است.

عربستان و امارات که خود از شکل گیری طالبان حمایت کرده بودند از ۲۰۰۱ در نابودی آنها با آمریکا همراه شدند.  قطر سعی کرد که جای  آنها را در حمایت از آن ها بگیرد و به نوعی در خفا با مبارزان جهادی و  بیشتر از همه به اخوان المسلمین نزدیک شد. زیرا اخوان المسلمین تا حدود زیادی دشمن رژیم های سنتی منطقه است.

به خصوص قرضاوی و  بعضی از رهبران اخوان المسلمین را به قطر دعوت کرد که شیخ یوسف قرضاوی امروز به مفتی قطر معروف است. شیخ قرضاوی تا حدود زیادی سلفی سیاسی انقلابی و مخالف کمپ دیود و سازش بود و بر ضد منافع آمریکا و ضد اسرائیلی ها شعارهای بسیاری می داد، اما در تحولات بعد از سرنگونی صدام و ایجاد دولت شیعی عراق و سپس در دفاع از اخوان المسلمین سوریه روش دیگری در جهت مخالفت با منافع ایران در پیش گرفت.

 بنابراین، اختلافات امارات با قطر علاوه بر اختلافات مرزی در خصوص نوع برداشت آن ها از اخوان المسلمین و نوع حمایت آن ها از فلسطینی ها و نوع نگاه آن ها به اسرائیل نیز هست. به طوری که بدترین بحران در روابط قطر با کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در حدود دو سال پیش اتفاق افتاد که پنج کشور شورای همکاری خلیج فارس، سفرای خود را از قطر فرا خواندند و پیش بینی می شد که شورای همکاری خلیج فارس از هم فرو پاشد.

اما با وساطت های مختلف منطقه ای و لابی غربی که شد، مجددا عربستان، امارات و بحرین به دلیل منافع خود و ایجاد وحدت مجدد بین کشورهای عربی و ترس از ایران، اختلافات را کنار گذاشتند و با قطر مدارا کردند. اما اختلافات عمیقی بین قطر و کشورهای عربستان، بحرین و امارات وجود دارد. قطر سعی کرده است در راستای اهداف خود با ایران روابط دوستانه ای داشته باشد.

امارات دو سال قبل، قطر را متهم به همدستی با گروهی از اخوان المسلمین کرد که قصد سرنگونی دولت امارات را داشتند. اختلافات به قدری عمیق شد که فرمانده نظامی امارات آقای ژنرال زاهی خلفان اعلام کرد که قطر جزئی از خاک امارات است و امارت هشتم امارات متحده است و تهدید کرد که باید قطر را به امارات ملحق کنند. زاهی خلفان صحبت های معروفی علیه قطر، کویت و ایران دارد.

قطر و امارات همچنین یکدیگر را متهم می کنند که به سازمان های بین المللی پول های کلانی داده اند که علیه آن ها تبلیغ کنند. در سال ۲۰۱۴، بطور نمونه  امارات سه میلیون دلار به یک لابی داده تا در شبکه ای مطالعاتی به نام حق توسعه و حقوق بشر علیه وضعیت حقوق بشر در قطر گزارش تهیه کند و علیه قطر تبلیغ کنند و درجه قطر را به پایین ترین رتبه یعنی ۹۷ در بین کشورها ببرند، در مقابل جایگاه حقوق بشر  در امارات را زیبا جلوه دهند و به آن درجه چهاردهم را بدهند.

همچنین گفته شده است که امارات پول های زیادی داده است تا علیه وضعیت حقوق بشر کارگران در قطر و کسانی که در ساختن ورزشگاه ها برای فیفا ۲۰۲۲ کار می کنند، گزارش تهیه کنند و اعلام کنند که قطر شایستگی میزبانی بازی های ۲۰۲۲ را ندارد.

علاوه بر مسائل ایدئولوژیکی و رقابت های سیاسی و اقتصادی منطقه ای، امارات با قطر اختلافات مرزی عمده ای نیز داشت که در مورد خور العدید بود که البته سعی کرد این اختلاف را در سال ۱۹۷۴ حل کند، اما همچنان به عنوان آتش زیر خاکستر باقی مانده است، امارات در قراردادی سری این منطقه را به عربستان واگذار کرد.

به موجب این قرارداد، عربستان در ازای آن خور که به نوعی عربستان را همسایه جنوبی قطر می کرد، منطقه بریمی را در مرز عمان به امارات واگذار کرد که منطقه العین امروزی است. قرارداد ۱۹۷۴ تبادل مرزی که بر اساس آن، عربستانی ها منطقه بریمی را به امارات دادند و بخش جنوب قطر را از امارات گرفتند، در شورای مشورتی امارات تصویب نشده است، به همین دلیل این اختلاف میان عربستان، قطر و امارات باقی مانده است. یعنی خور جنوب شرقی قطر موضوع اختلاف و منطقه تلاقی منافع سه کشور قطر و عربستان و امارات است.

امارات با عمان نیز مشکل اساسی دارد، اما این مشکل خاموش است.. مشکل منطقه بزرگ مُسَندَم است. مرزبندی استعماری سرزمین امارات بگونه ای است که از داخل خاک عمان به دریای عمان نیز وصل است و این باعث شده که ایالت  مُسَندَم عمان کاملا از سرزمین اصلی عمان جدا افتاده است یعنی بخشی از امارات در داخل عمان قرار گرفته. لذا بطور طبیعی امارات و عمان بر سر این مناطق اختلاف جدی دارند.

در واقع بطور قانونی و تاریخی تمام سواحل دریای عمان به دولت عمان تعلق داشته است ولی استعمار انگلیس بخشی از سرزمین عمان را به امارات واگذار کرده است. البته بحث های زیادی نیز برای حل قضیه و معاوضه این مناطق نیز مطرح شده است.

حتی گاهی شایعه ای از طرف خود اماراتی ها یا عمانی ها مطرح شده بود که قرار شده است، ایران جزایر سه گانه را به امارات بدهد و در عوض مسندم را که مشرف بر تنگه هرمز هست را تحویل بگیرد، چنین پیشنهادی شایعه ای بیش نبود؛ اما خود اماراتی ها به این شایعه دامن زده بودند.

اختلافات امارات با ایران

اختلافات امارات با ایران بسیار معروف است. سه جزیره تنب بزرگ، کوچک و بوموسی(گپ سوز) سابقه تاریخی طولانی تحت حاکمیت ایران داشتند، در عصر استعمار از ایران جدا شد و به این دلیل که استعمار آن را از ایران جدا کرده بود، لذا طبق قوانین بین الملل و یا اعلامیه حق تعیین سرنوشت و یا اعلامیه حق تعیین سرنوشت مستعمرات یا اعلامیه و قطعنامه ۱۵۱۴ سازمان ملل باید آن را به ایران برمی گرداند.  ایران در راستای همین موضوع با استعمار انگلیس مذاکرات طولانی داشت و در نهایت بعد از چند سال گفتگو با ویلیام لوس نماینده تام الاختیار انگلیس و شیخ نشینها این اراضی قانونا و مطابق حقوق بین الملل به ایران مسترد شد.

اما رهبران امارات متحده فعلی کاری به سوابق تاریخی و حقوقی ندارد و معتقد است در زمانی که انگلیس، مستعمرات سابق را ترک کرده است، این سه جزیره را انگلیس به نمایندگی از شیخ راس الخیمه و شیخ ابوظبی اداره می کرده است و باید در زمان ترک آن جا، این سه جزیره را به این دو شیخ واگذار می کرده است و نه ایران.

البته این دعوایی است که چه از نظر مستندات حقوقی و چه از نظر مستندات تاریخی، امارات هیچ برگ برنده ای بنفع خود ندارد و حاکمیت ایرانی بر جزایر قطعی است، اما اختلافی در تفسیر مالکیت بر قسمت جنوبی بوموسی در یادداشت تفاهم ۱۹۷۱ وجود دارد که اگر تفسیر با حسن نیت طرفین انجام شود قابل حل است.

در همین راستا صدام حسین قصد داشت با برگ امارات در مورد سه جزیره ایران را تحت فشار قرار دهد و قبل از اینکه به مرزهای خشکی ایران حمله کند به امارات و عمان پیشنهاد داده بود که با عراق همکاری کنند تاجزایر سه گانه را اشغال کند اما امارات این پیشنهاد را رد کرده بود.

 گذشته از این امارات در ۲۰ سال گذشته با ایران چالش داشته و دوستی های خود را بر این اساس تنظیم کرده است و بطور کامل در محور عربستان چرخیده است. امارات نسبت به روابط دوستانه ایران با دولتهای عراق حساسیت داشته و این گونه روابط را دخالت ایران در عراق دانسته است.

امارات در جنگ یمن و سوریه نیز مواضعی در راستای اهداف عربستان و در مخالفت با ایران داشته است. در این میان تا چندی قبل نوع اختلاف ایران و امارات با نوع اختلاف ایران و عربستان بکلی متفاوت بود یعنی امارات می گفت اگر ایران مشکل خود با ما را در رابطه با ابوموسی حل کند  ما دیگر با ایران مشکلی نداریم، اما اکنون در تبعیت از عربستان ادعاهای جدیدی دارد و  ایران را متهم  به صدور انقلاب و توسعه طلبی و دخالت در امور عربی می کند.

از: دکتر محمد عجم، کارشناس مسائل خلیج فارس

منبع: مرکز بین المللی مطالعات صلح، پنجشنبه ۲۲ مهر ۱۳۹۵

۱۰۴۳

http://article.irna.ir/fa/c1_11196/


امارات در تکاپوی قدرت نمایی منطقه ای

امارات در تکاپوی قدرت نمایی منطقه ای

امارات بیشتر از حد و ظرفیت خود وارد این تحولات و بازی های منطقه ای شده است.

آنچه در ادامه می خوانید گفتگویی در همین باره با دکتر محمد عجم پژوهشگر حوزه خلیج فارس است:

پژوهشگر حوزه خلیج فارس تاکید کرد

امارات در تکاپوی قدرت نمایی منطقه ای

دوشنبه ۰۳ آبان ۱۳۹۵ ۱۲:۵۱ ب.ظ

رویکردها و اهداف مهم سیاست خارجی و منطقه ای امارات چیست؟

 امارات مانند سایر شیخ نشین های خلیج فارس فاقد قانون اساسی و پارلمان قانونگذار ملی است. بنابراین برنامه مکتوبی برای تعیین سیاست خارجی آن وجود ندارد، ولی بصورت تبلیغاتی، سیاست خارجی امارات مثل همه کشورها بر پایه دوستی و عدم مداخله در امور سایر کشورها، اقتصاد آزاد و زندگی و همزیستی مسالمت آمیز و احترام به قواعد بین المللی اعلام می شود. البته امارات عربی متحده، شامل ابوظبی، دبی، شارجه، عجمان، فجیره، راس‌الخیمه و ام‌القوین هرکدام در سیاستهای داخلی روش و تصمیم گیری های خاص خود را دارند، اما وجه مشترک همه این شیخ نشین ها حکومت اُلیگارشی غیر پاسخ گو است.  در این میان شورای عالی حکام که متشکل از هفت امیر است، رئیس دولت و کابینه را (که باید رئیس از خانواده شیخ  ابوظبی و نخست وزیر از خانواده شیخ دبی باشد که معمولا همان الیگارشی  موروثی ثروت و قدرت در دایره بسته  آن قرار دارند ) . انتخاب می‌کند. لذا قوه مقننه ، قضاییه و مجریه  امارات همان کابینه است. امارات با سازمان های بین المللی سیاسی و اقتصادی و با کشورهای غربی روابط بسیار خوبی دارد. اما وضعیت حقوق بشر در این شیخ نشین در سالهای اخیر مورد انتقاد بوده‌است. شهروندان هنوز حق انتخاب ، تصمیم سازی و مشارکت در امورسیاسی و عضویت در احزاب سیاسی را به دست نیاورده‌اند. در طول تاریخ این کشور تنها یک انتخابات فرمایشی در سال ۲۰۰۶ برگزار شده‌ و مجمع تشکیل شده بوسیله انتخابات هیچ گونه حق قانونگذاری ندارد. بلکه فقط مشورتی است. در سالهای اخیر دولت امارات بالاترین رقم را برای تاثیر گذاری بر دولت آمریکا بخصوص در جریان هزینه های انتخابات ریاست جمهوری آمریکا هزینه می کند. اکنون نیز امارات متحده عربی بسیاری از معاهدات بین‌المللی درباره حقوق کارگران و حقوق بشر را امضا نکرده‌ و در سالهای اخیر محدودیت‌های گسترده‌ای را برای آزادی سیاسی بوجود آورده‌است.

در ده سال اول تاسیس یعنی از ۱۹۷۱ تا ۱۹۸۱ ، امارات در سطح منطقه ای و در سطح جهانی مطرح نبود. کشوری کوچک، فقیر و اقتصاد بسیار ضعیفی داشت. با شروع جنگ ایران و عراق، امارات، هم برای ایران و هم برای عراق اهمیت پیدا کرد وبه عنوان بازانداز و محل تجاری و مرکز  اقتصادی مهمی شد. برنامه های اقتصادی امارات و به طور کلی سیاست آن دولت درون گرا بود و به هیچ عنوان به دنیای بیرون توجهی نداشت. امارات رسما در جنگ ایران و عراقاعلان بی طرفی داشت، اما کمک های مالی بسیار زیادی به صدام می کرد، وقتی صدام کویت را اشغال کرد، امارات به طور رسمی همراه با عربستان و ائتلاف غربی بر علیه صدام وارد شد.

از سال ۱۹۸۰ که شورای همکاری خلیج فارس تشکیل شد امارات در راستای اهداف این تشکل با کشورهای عربی بخصوص عربستان هماهنگی و همراهی کامل داشت. اما در مسائل دو جانبه با اعضای این شورا اختلافات درون گروهی داشت. از جنگ دوم خلیج فارس (که آمریکایی ها، کشورهای عربی را برای باز پس گیری کویت بسیج کردند) امارات اولین بار در سطح فرامنطقه ای مطرح شد و برای پوشش اخبار جنگ نماینده رسانه های گروهی جهان در دبی و ابوظبی مستقر شدند.

نوع اختلافات امارات باسایر کشورهای عربی منطقه در حوزه های اقتصادی‏ سیاسی‏ امنیتی و بین المللی چیست؟

پس از جنگ ایران و عراق یکسری اختلافات و چالشها بین کشورهای شورای همکاری بروز کرد و اختلافاتی در زمینه رقابت های اقتصادی و سیاسی مشهود بود. امارات با ایران روابط خوبی داشت اما این روابط حسنه خوشایند عربستاننبود امارات مورد انتقادات داخلی و درون شورایی بود و در نهایت با موضوع برخورد ایران با کشتی اماراتی خاطر ، روابط دو کشور مقداری جنبه های منفی به خود گرفت. در همین دوران آقای هاشمی رفسنجانی تهدید کرد که امارات برای گرفتن جزایر ایرانی باید از دریای خون گذر کند. امارات نیز در همراهی با عربستان و در تضعیف جایگاه ایران از دولت زورمدار طالبان افغانستان حمایت مالی و لجستیکی می کرد.

نگاه امارات به تحولات و بحران های عربی منطقه و بازیگران منطقه ای و بین المللی چه همانندی ها و تفاوت هایی با دیگر بازیگران عربی دارد؟

اگر قطر و عمان را جدا فرض کنیم، امارات در نگاه به بحران ها تفاوت چندانی با سایر کشورهای عربی شورای همکاری نداشته است. یعنی درهمراهی و تبعیت  از عربستان بدنبال مداخله و داشتن نقش در امور کشورهای عربی است. و از طرف دیگر تابع دولتهای غربی و آمریکا است. در این بین اگر شناخت کاملی از مواضع و سیاستهای عربستان داشته باشید خواهید یافت که امارات نیز در تحولات منطقه ای سالهای اخیر تماما با مواضع عربستان همراه  بوده است. البته با ادعای اینکه در راستای اهداف و تصمیمات شورای همکاری خلیج فارس گام برمی دارند. تحولات عمده ای که در روابط ابوظبی و کشورهای عربی و بازیگران منطقه ای در دو سال گذشته روی داده است، می توان گفت که مشارکت بی سابقه امارات در همکاری با عربستان در بحران های منطقه به خصوص در قضیه یمن است. امارات بیشتر از حد و ظرفیت خود وارد این تحولات و بازی های منطقه ای شده است. در حالی که خود عربستانی ها و اماراتی ها همواره بهقطر ایراد می گرفتند که چرا قطر پای خود را از گلیم خود درازتر کرده است و بیشتر از حد  و اندازه  و توان خود در سطح منطقه ای و جهانی در حال بازیگری است و باید درچار جوب تصمیمات شورای همکاری عمل کند. اما اکنون امارات هم برای این که از قطر عقب نیفتد، به عنوان بازیگری خیلی جدی در دو سال گذشته وارد صحنه منطقه ای شده است و در تحولات یمن نقش خیلی فعالی دارد و هزینه سنگینی در ائتلاف عربستان علیه دولت یمن می پردازد و علیه حوثی ها هم از نظر پول، کمک نظامی و سرباز مشارکت دارد. در واقع امارات تقریبا پنج، شش سالی است که به طور کامل در محور عربستان قرار گرفته و به طور کامل حول محور عربستان می چرخد. یعنی به طور کامل در اختیارعربستان قرار دارد و عربستان را علی رغم اختلافات مرزی و تاریخی، به عنوان برادر بزرگ تر خود پذیرفته است و در حال حاضر منافع خود را در این دیده است که در قضایای سوریه، مصر و یمن و عراق به طور کامل با عربستان همسو باشد. عربستان مایل است که به طور کامل امارات با عربستان همراهی کند و هر زمانی که عربستان لفاظی و فحاشی خود را علیه ایران تند می کند، امارات نیز همین کار را انجام دهد. اما امارات به دلایلی نمی تواند در رابطه با ایران بطور کامل همسو با عربستان پیش رود و این موضوع تا حدودی نیز موجب رنجش عربستانی ها بوده است. امارات متحده در بسیاری از موضوعات مربوط به ایران نمی تواند با عربستان همکاری کند، دلیل آن هم وابستگی شدید اقتصادی، نزدیکی به مرزهای ایران، آسیب پذیری بیشتر امارات در برابر ایران و موضوعات دیگری است که امارات ملاحظاتی دارد و سعی می کند روابط خود را با ایران در حدی که عربستان مایل است قطع نکند، یعنی علی رغم فشار زیادی که عربستان به کشورهای عربی برای قطع روابط با ایران وارد کرد، امارات در این مورد از عربستان پیروی نکرد که این موضوع ممکن است به دلیل موقعیت استراتژیک و مسائل دیگر مربوط به منافع خود امارات باشد.

آینده نوع همگرایی ها و اختلافات وتنش امارات با کشورهای عربی و منطقه را با چه سناریوهایی میتوان مد نظر قرار داد؟

در آینده نزدیک امارات همچنان در محور تصمیمات شورای همکاری خلیج فارس عمل خواهد کرد. و در این راستا مجبور از تبعیت از برادر بزرگتر (عربستان)  است. موضوع دخالت در امور داخلی یمن و اشغال یمن توسط ائتلاف عربی موضوع مهمی است که در آینده روابط کشورهای عربی خیلی مهم خواهد بود.  باید ایران سیاست مداراگرایانه خود را ادامه دهد. موضوع یمن یک جنگ عربی – عربی است و رقابت های درون عربی است و خود کشورهای عربی باید برای حل سیاسی و مسالمت آمیز آن کمک کنند. ایران در این بحران منافع چندانی ندارد و در شروع این بحران هم نقشی نداشته است ولی ناچار است در بعد انسانی و حقوق بشر دوستانه به مردم مظلوم و ستم دیده یمن کمک کند. یمن نمی خواهد که سلطه و هژمونی  عربستان را بپذیرد  و می خواهد دولت مستقل داشته باشد اما عربستان سعی کرده است از طریق کمک مالی دولتهای یمن را دست نشانده خود نگهدارد.

منبع: مرکز مطالعات صلح

http://www.scfr.ir/fa/امارات-در-تکاپوی-قدرت-نمایی-منطقه-ای

 

مقالات ایرنا